ING nu nóg recessiebestendiger

Anders dan ABN Amro handhaaft ING zijn doelstellingen. Het concern jongleert zo met zijn cijfers dat de prognoses uiteindelijk allemaal worden gehaald. ,,Van principes kun je niet op vakantie.''

Een schip dat zonder veel problemen alle stormen trotseert. Bestuursvoorzitter Ewald Kist maakte gistermiddag bij de presentatie van de halfjaarcijfers dankbaar gebruik van de beeldspraak die collega Storm van Aegon eerder deze maand hanteerde om het karakter van een groot financieel concern te schetsen. ING verraste gisteren met beter dan verwachte resultaten.

Het schip van Kist is zo groot dat er altijd wel ergens een regenbuitje valt, maar ,,het regent niet overal tegelijk''. Eigenlijk waren de prestaties van ING de afgelopen tien jaar ,,allemaal eenmalige baten''. Daarom heeft het bank- en verzekeringsconcern besloten dat incidenten tot het karakter van het bedrijf behoren. Voortaan worden buitengewone posten tot de operationele prestaties gerekend.

Het vertegenwoordigt de eerste draai die ING maakt om op de beter dan verwachte halfjaarcijfers uit te komen: het concern rekt zijn definities op. De tweede rotatie wordt met hulp van haakjes uitgevoerd. Het betreft de veelbelovende dochter ING Direct, waarvan de minder fraaie eigenschappen vakkundig worden weggepoetst.

ING Direct, de nieuwe kantoorloze bankformule voor sparende burgers, is een groot succes. Iedere maand sleept ING er 100.000 nieuwe klanten mee binnen. De gemiddelde klant brengt 10.000 euro naar de bank waardoor het eerste halfjaar het beheerd vermogen ruwweg is verdubbeld naar 13 miljard euro, afkomstig van 1,3 miljoen klanten wereldwijd. ,,Tienduizend euro per klant'', herhaalt Kist gistermiddag op het Amsterdamse hoofdkantoor ,,dat zijn nog eens klanten waar je meer mee kunt doen.'' Kist ziet waarde gloren in het nieuwe distributiekanaal om er straks allerhande verzekeringsproducten te slijten, het wonder van de cross-selling waar bankverzekeraars zo dol op zijn.

De snelle expansie van ING Direct gaat ten koste van de winst. In het eerste halfjaar werd 106 miljoen euro verlies gemaakt op de nieuwe spaarders die tegen relatief hoge rentevergoedingen hun kapitaal bij ING stallen. Dat doet pijn bij het bankbedrijf van ING, met een totale halfjaarwinst van 940 miljoen euro.

Hier introduceert het concern de haakjes. ING houdt bij de berekening van diverse financiële prestaties – meetlatten waaraan het zich committeert en waarop de buitenwereld ING mag afrekenen – de verliezen van ING Direct erbuiten: `(exclusief ING Direct)' luidt de formulering.

De resultaten zijn er naar. ING presenteert een 16 procent hogere winst van 2,4 miljard euro. En de prognose dat de winst per aandeel dit jaar met 17 procent zal stijgen wordt volmondig onderschreven. Het rendement op het eigen vermogen komt uit op 19,4 procent (ruim boven de doelstelling van 18 procent). De kosten/baten-verhouding van het bankbedrijf daalt naar 68 procent, waarmee het voldoet aan het streven onder de 70 procent uit te komen. En het rendement op het naar risico gewogen kapitaal stijgt naar 17 procent, steeds dichter bij de doelstelling van 18,5 procent.

ING verwerkt zijn nieuwe inzichten niet automatisch in de oude cijfers. De eenmalige posten die nu in het resultaat worden gestopt zitten niet in de cijfers waartegen het concern zijn huidige prestaties afzet. Een vrijval van een catastrofevoorziening – opbrengst 85 miljoen euro – telt nu wel mee. De vrijval van een millenniumvoorziening vorig jaar niet. Dat verklaart al 5 procentpunt van de winststijging van 16 procent van het gehele concern. Wanneer het verleden eveneens wordt gecorrigeerd voor meevallers bij de deelneming in Libertel, dan resteert een winstdaling voor ING.

Bestuursvoorzitter Ewald Kist benadrukte gisteren dat er twee uitzonderingen zijn voor het wel of niet meetellen van incidentele baten. Deelnemingen die verzilverd worden om een overname mee te betalen, zoals pakketten in Fortis en Aegon voor de Amerikaanse verzekeraars Aetna en Reliastar, blijven buiten de bedrijfswinst. ,,En als de meevallers groot zijn en niets met het bedrijf hebben te maken''.

Enig opportunisme is ING daarin niet vreemd. Financiële man Cees Maas schroomt niet om die instelling te onderschrijven. ,,Van principes kun je niet op vakantie'', aldus Maas. Ondanks het gure beursklimaat en verslechterende economische omstandigheden is collega Kist optimistisch over de toekomst. ING is steeds meer een verzekeringsconcern aan het worden dan een bank. Daarmee is het beter bestand tegen de conjuncturele nukken. ,,Als het harder gaat stormen heb ik nog heel wat dingen waarmee ik wat kan doen''.