Ketchup-Jezus

Onbekende werelden dichterbij brengen, dat is het doel dat de IKON zich stelt met de documentairereeks Werelden. En wat is simpeler dan er met een camera op uit trekken en thuis op tv het filmpje af te draaien: het brengt een verre wereld inderdaad een heel stuk dichterbij. Maar om dat nou een documentaire te noemen.

Heaven on earth, zoals deze Duitse productie heet die vanavond in de reeks wordt uitgezonden, laat zien wat Rick Minnich – een Amerikaanse student aan de televisieacademie Konrad Wolf in Potsdam-Babelsberg – voor zijn camera kreeg in het Amerikaanse stadje Branson, Missouri. Na vijftig minuten beelden luiden Minnichs slotwoorden: ,,Nu ik een hapje geproefd heb van de hemel op aarde, weet ik zeker dat ik terug zal komen voor meer.'' En dat had hij moeten doen, voor hij zijn afstudeerwerkstuk in elkaar plakte.

Zoals het materiaal nu getoond wordt, is het een monotone aaneenschakeling van soms intrigerende fenomenen. Want Branson is niet zomaar een stadje ergens in de Amerikaanse bijbelgordel. Branson trekt met themaparken (vooral Silver Dollar City), natuur en winkelcentra zo'n zes miljoen toeristen per jaar en heeft meer dan dertig theaters (`The Live Music Show Capital of the World'). En dat voor een stadje met een bevolking van 3706 zielen, zoals een bord langs de snelweg exact aangeeft. Maar zulke feiten geeft Minnich amper. Vragen als wat, waarom en hoezo wijken voor steeds weer nieuwe, vreemde Amerikanen zonder context. En helaas leer je die niet tot in hun ziel kennen, zoals in de schitterende programma's van Louis Theroux.

Maar er valt best te genieten van de voorstelling. Tweederangs countryzangeressen zijn altijd aardig om te zien. Een jongetje dat al met zestien maanden op de planken stond en nu voor een volle zaal nationalistische liedjes als God Save America zingt, is altijd leuk.

Een tv-presentator heeft een schilderij gemaakt met wolkenkrabbers tegen de achtergrond van de Amerikaanse vlag. Volgens zijn site AmericanHighrise.com is deze in het bezit van onder meer de vijf nog levende Amerikaanse presidenten en zeventig overige wereldleiders. Hij geeft het ook mee aan Minnich als geschenk voor de kanselier van Duitsland. Altijd mooi en rare jongens die Amerikanen.

Maar alles verzinkt in het niet bij de rennende Jezus. In een van de vele theaters wordt tweemaal daags met veel rook, licht en gezang een larmoyante versie van het leven van de heiland opgevoerd. Minnich betrapt de hoofdrolspeler als die komt aanhollen door de gang, iets mompelend over druk verkeer of zo, en zich haastig insmeert met bloed uit een knijpfles. Even later hangt hij onrustig aan een kruis.

Maar tussen de haastige parade van Jezus, countrysterretjes en vaderland- en godlievenden kun je echt niet nog even vlotjes aan generaal Paul W. Tibbets vragen wat er door hem heen ging toen hij vanuit de Enola Gray op 6 augustus 1945 een atoombom gooide op Hiroshima. Wat een buitenkansje het ook is om hem plotseling tegen te komen op een van de vele veteranendagen in Branson.

Branson als cliché van `het behouden Amerika' verdient veel beter dan dit.

Werelden: Het drive-in paradijs, IKON, Ned.1, 22.49-23.41u.