Financiële analisten scherpen regels aan

Nederlandse analisten werken aan gedragsregels die de onafhankelijkheid van de financiële experts beter moeten waarborgen. De branche reageert hiermee op de groeiende commotie over de vermenging van hun adviezen en hun eigen belangen in beleggingen.

De Vereniging van Beleggingsanalisten (VBA) streeft ernaar ,,op zeer korte termijn'' de gedragsregels in de branche aan te scherpen. ,,De kritiek op analisten wordt steeds heviger'', stelt voorzitter P. Wortel van de VBA. ,,Dat is ten dele terecht en ten dele onterecht. Er moeten snel duidelijkere huisregels komen.'' De belangenvereniging zal contact zoeken met de Stichting Toezicht Effectenverkeer om de zeggingskracht van nieuwe regels te vergroten.

De effectenafdeling van ING kwam gisteren in opspraak doordat handelaren van de bank eerder dit jaar op grote schaal aandelen hadden verkocht van het Japanse concern Daiwa voorafgaand aan de publicatie van een negatief analistenrapport. Dat rapport bleek foutieve informatie te bevatten. Na publicatie daalde het aandeel Daiwa. Analisten zijn met hun adviezen een belangrijke generator van effectenhandel. De koersgevoeligheid van hun adviezen leidt tot belangenconflicten. `Chinese muren' dienen de informatiestromen tussen analisten en handelaren strikt te scheiden, maar in de praktijk blijkt dat niet altijd te gebeuren.

Bij de meeste Nederlandse banken mogen analisten privé in effecten handelen, terwijl zij er zakelijk advies over geven. De Amerikaanse beurstoezichthouder SEC stuitte recentelijk op analisten die officieel koopadviezen afgaven, maar privé op koersdalingen van dezelfde bedrijven speculeerden. De Amerikaanse zakenbank Merrill Lynch heeft de effectenhandel door zijn analisten onlangs verboden.

De adviezen van analisten worden door zakenbanken vaak gebruikt om grote opdrachten binnen te halen. Daardoor staan de effectenspecialisten intern onder druk om positieve adviezen te verstrekken. Volgens Wortel dient een aangescherpte gedragscode ook ter bescherming van de analist. ,,Hij moet soms wel heel erg sterk in zijn schoenen staan om een bepaald advies te handhaven. Aangescherpte regels zouden de analist kunnen helpen om zijn onafhankelijkheid beter te handhaven.''

Analisten zijn in hun beloning afhankelijk van de handelsprestaties van hun collega's en de successen van zakenbankiers. Dat is een van de redenen dat ze nauwelijks verkoopadviezen afgeven. Voormalig SEC-voorzitter A. Levitt noemde eerder een verkoopadvies van een analist ,,net zo zeldzaam als een concert van Barbara Streisand.''