Te veel AVRO

Het duurt nu al bijna een kwarteeuw: ik maak televisie, ik bespreek televisie en ik word besproken. Televisierecensies helpen niks. Gerrit Komrij heeft het al eens opgemerkt: je kunt je ontzettend boos maken over bepaalde programma's, ze blijven toch bestaan. Persoonlijk vind ik het erg prettig dat televisierecensies geen enkele invloed hebben. Ik houd niet zo van macht, ook niet van de macht van het woord. Van wat anderen over mijn televisiewerk schreven, trek ik mij overigens niets aan; het kan mij allang niks meer schelen. Aan de andere kant heb ik televisiemakers zo nu en dan verschrikkelijk beledigd en dat vonden ze best. Wanneer je een romanschrijver de grond in boort, heb je direct een vete van dertig jaar, maar televisiemakers kan het allemaal niks schelen. ,,Leuk stukkie, Bou'', roepen ze in het voorbijgaan. ,,Heb je mijn kijkcijfers gezien? Kan jij nog een puntje aan zuigen.''

Televisie is schaamteloos. Televisiemakers zijn nog schaamtelozer. En de zendgemachtigden zijn het meest schaamteloos van allemaal. Normaal gesproken kun je zeggen dat succes corrumpeert. In televisieland worden mensen zelfs verwaand van een absolute mislukking, een kijkcijferramp of een totaal gebrek aan talent. Het is een wereld die mij eigenlijk wel bevalt; het is een universum dat heeft gebroken met alle natuurwetten, met alle geldende opvattingen over beschaafdheid en met de logica. Neem nu eens de AVRO. Zij is een zendgemachtigde die, beschaafd als zij is, veel aan kunst en cultuur doet. Dat is in `de Algemene' zeer te prijzen. En zo heeft de AVRO al sedert jaar en dag Tussen kunst en kitsch met Kees van Drongelen, die steeds meer zelf een antiek object aan het worden is. Er is niks met dit programma – ik kijk er graag naar – maar nu hebben we dan Tussen kunst en kitsch op reis. Onlangs zag ik de klokkenexpert in Parijs ronddolen; een uitgenodigd echtpaar werd door de klokkenman onderwezen op een manier die een eeuw geleden in zwang was op Belgische kostscholen. Te veel, denk ik dan, te véél AVRO!

Zo heeft de AVRO ook een programma waar een AVRO-presentator twee cabaretdeskudigen wat laat vertellen over oude cabaretfragmenten en oude liedjes. Het is meer radio dan televisie, maar oké, dat heeft op zich wel iets. Een van die deskundigen, ene Kick, presenteert nu op zondagavond een spin-off van dit radioprogramma-voor-televisie en hierin gaat die Kick met een koffer artiesten af. De koffer van... heet dit fondantige programma dan ook heel toepasselijk. Dit provinciale reisprogramma van die Kick is naar mijn smaak ook te veel, veel te veel.

Zaterdag had de AVRO van weer iets anders te veel. Ik heb het over Het Prinsengrachtconcert. Het begon ergens in de vorige eeuw als iets leuks: een pianist pingelde op een plankier in de gracht. Nu is het een `totaalconcept', dat wil zeggen: de halve Amsterdamse binnenstad staat op stelten en de AVRO besteedt er almaar meer zendtijd aan. Er zijn kinderconcertjes, peuterslagwerkgroepen en er was zelfs – écht gezien! – The making of the Prinsengrachtconcert waarin de regisseur werd getoond, het uitladen van een vrachtwagen, een kleuter met een snottebel, diverse AVRO-leden die klassieke muziek `allemachtig interessant' vonden en ik zag ook nog een dag eerder een arbeider met een immense blote bast met een moker op het drijvende podium beuken (waarschijnlijk was dat de ingelaste special The making of the making of the Prinsengrachtconcert). Was dit arbeidersshot de prelude voor een arbeidersversie van het Prinsengrachtconcert dat de AVRO volgend jaar uit gaat zenden? Dat zal dan wel het Westerdokconcert gaan heten. Het jaar daarna krijgen we natuurlijk de gekleurde versie (het Bijlmermeerconcert, uitgezonden vanaf het dak van een flat) en dan zal het niet lang meer duren of het Prinsengrachtconcert gaat op reis. Dit was dus gewoon bedoeld als een lollig stukje dat niks helpt.