ASPIRINE WERKT BETER MET BLOEDVERDUNNER BIJ INSTABIELE ANGINA

Mensen met instabiele angina pectoris krijgen meestal aspirine om een mogelijk hartinfarct te voorkomen. Krijgen ze daarnaast ook het nieuwe middel clopidogrel, dan neemt de kans op een hartinfarct of andere hartafwijkingen verder af. Dat concludeert een door de Canadese McMaster University gecoördineerde internationale onderzoeksgroep, die de werkzaamheid van dit middel onderzoekt. Misschien nog opvallender dan dit resultaat is dat de onderzoekers erin geslaagd zijn binnen twee dagen twee artikelen in twee van 's werelds belangrijkste medische tijdschriften geplaatst te krijgen.

Clopidogrel, op de markt onder de naam Plavix, is een bloedverdunner bestemd voor mensen met vernauwde kransvaten van het hart. De bloedtoevoer naar de hartspier schiet dan vooral bij inspanning tekort, waardoor pijn op de borst kan ontstaan (angina pectoris). Als de klachten in intensiteit variëren spreekt men van instabiele angina pectoris. Wie daaraan lijdt heeft grote kans dat de vernauwde vaten verstopt raken en een hartinfarct ontstaat. Deze verstoppingen worden vaak veroorzaakt door kleine bloedstolsels. Aspirine zorgt ervoor dat deze minder makkelijk kunnen ontstaan. Desondanks blijft er altijd een zeker risico. Daarom wordt druk gezocht naar middelen die van zichzelf of in combinatie met aspirine dit gevaar effectiever kunnen bezweren. Clopidogrel zou zo'n middel kunnen zijn.

In de New England Journal of Medicine van eergisteren schrijven de onderzoekers dat zij 12.562 patiënten met instabiele angina willekeurig in twee groepen verdeelden. Eén groep kreeg aspirine en clopidogrel, de andere aspirine en een nepmiddel (placebo). Bij de patiënten die ook clopidogrel kregen waren de sterfte en het aantal niet-dodelijke hartinfarcten ongeveer 20 procent lager dan in de placebogroep. Ook andere hartafwijkingen kwamen significant minder voor. De combinatie aspirine-clopidogrel is nog effectiever voor patiënten die ook nog een dotterbehandeling krijgen, al dan niet gecombineerd met plaatsing van een stent. In The Lancet van vandaag publiceren de onderzoekers een deelonderzoek onder 2658 patiënten. In de groep die aspirine plus clopidogrel kreeg namen de sterfte en het aantal hartinfarcten dan met ruim 30 procent af. Omdat de patiënten slechts één maand werden vervolgd, is onduidelijk of dit positieve effect ook na langere tijd optreedt.

Of patiënten in ons land voortaan de combinatie clopidogrel met aspirine krijgen is nog maar de vraag. Vorig jaar weigerde minister Borst aanvankelijk om het nieuwe middel in het ziekenfondspakket op te nemen, omdat clopidogrel alléén nauwelijks beter werkt dan aspirine alléén, maar wel 36 keer zo duur is. Na een door de fabrikant aangespannen kort geding wordt clopidogrel nu alleen vergoed voor mensen die overgevoelig zijn voor aspirine. Het is dus nog onzeker of de resultaten van deze nieuwe onderzoeken de minister ertoe kunnen verleiden de combinatie clopidogrel-aspirine toe te laten.