Ziekenhuis houdt telegram in leven

Het Groningse Unitel neemt de verlieslijdende telegramdienst van KPN over. Door fax en e-mail versturen mensen geen telegrammen meer. Unitel gokt op ziekenhuizen en het bedrijfsleven.

Een blikken vrouwenstem: ,,Na 150 jaar verdwijnt per 1 september het telegram definitief. Laat voor die tijd nog eenmaal uw felicitatie of spoedeisend bericht achter om op een bijzondere manier aanwezig te zijn.'' Het is de stem die hoort bij keuze twee van de telegramdienst van KPN (in samenwerking met post en pakjesbedrijf TPG) om een boodschap te versturen. Na een lange stilte neemt een jonge mannenstem op: ,,Telegramservice met Paul Bonarius.''

Bonarius en de twee andere medewerkers van de klantenservice van TNT Koeriersdiensten (onderdeel van TPG) kregen anderhalf jaar geleden al te horen dat de afdeling opgeheven zou worden. Maar het telegram verdwijnt niet definitief. Het overleefde telefoon, fax en nu ook e-mail. Gisteren kondigde het Groningse bedrijf Unitel aan dat het per 1 september de telegramdienst van KPN overneemt. Maar wel alleen de buitenlandse diensten. Directeur Rob van Hoof van Unitel verwacht ongeveer 10.000 buitenlandse telegrammen per jaar te verwerken. ,,Veel internationale bedrijven sturen nog telegrammen'', zegt hij, ,,Bijvoorbeeld Shell. En ambassades, regeringen en koningshuizen die elkaar een berichtje sturen.''

Maar volgens Bonarius bestaat driekwart van de telegrammen anno 2001 uit felicitaties. Dat zijn bijna allemaal binnenlandse telegrammen van niet meer dan een paar regels, en veel `stop' erin. ,,Dat is nergens voor nodig, maar sommige mensen vinden dat leuk.'' Ook ziekenhuizen sturen nog regelmatig telegrammen naar patiënten om te laten weten dat ze een dag, of twee dagen later nuchter in het ziekenhuis moeten verschijnen voor opname. Bedrijven versturen nauwelijks meer telegrammen. Een woordvoerder van Shell: ,,Dit is een groot bedrijf, maar zover ik kan nagaan versturen wij al lang geen telegrammen meer. In ieder geval niet vanuit dit hoofdkantoor.''

Bonarius zegt dat hij een enkele keer een bedrijf aan de telefoon krijgt. Dat ligt dan meestal in de clinch met een medewerker. Een telegram heeft nog altijd een stevige juridische waarde. De verzender hoeft niet te bewijzen dat het bericht is aangekomen, terwijl de ontvanger niets hoeft te tekenen.

Tot eind deze maand nemen Bonarius en zijn collega's de telegrammen nog aan. Die liepen in vier jaar terug van 550 naar 150 per dag. Nu geldt nog dat iedereen die een vaste KPN telefoonaansluiting heeft een telegram kan versturen. Na opgave van het eigen adres en dat van de ontvanger betaalt iemand 23,80 gulden voor een binnenlands telegram, plus 50 cent per woord tot tien letters. Als het voor vier uur 's middags verstuurd wordt, komt het nog diezelfde dag aan, binnen zes uur.

De telegramdienst is een verliesgevende bezigheid voor KPN, dat toestemming aan minister Netelenbos moest vragen om de activiteit te verkopen. Telegrammen vallen officieel onder de concessiewet voor de post. In het buitenland zijn het ook nog uitsluitend de nationale postdiensten die de telegramdiensten in handen hebben. In Duitsland, Zwitserland en Finland is het al enige tijd niet mogelijk een telegram te versturen.

Hoe denkt Unitel hier wél winst op te maken? ,,We verzorgen zelf al de software voor KPN, dus we hebben geen overheadkosten'',zegt Van Hoof.