Ruzie over bestrijden van corruptie in Kenia

Het Keniase parlement heeft gisteren een voorstel weggestemd om een onafhankelijke anti corruptie commissie op te richten. Kenia zal daarom voorlopig niet de broodnodige leningen van het Internationale Monetaire Fonds (IMF) ontvangen. IMF heeft onlangs 200 miljoen dollar aan leningen en hulp opgeschort.

De regering van president Daniël arap Moi had er alles aan gedaan de wet door het parlement te krijgen maar uiteindelijk behaalde het voorstel niet de benodigde 65 procent van de stemmen.

Kenia behoort tot de meest notoir corrupte landen ter wereld. Op de lijst van Transparancy International van de meest corrupte landen staat het nummer vijf. Onder druk van het IMF richtte de regering vorig jaar de Kenya Anti-Corruption Authority (Kaca) op maar deze moest later weer worden ontbonden omdat het mandaat van Kaca niet strookte met de grondwet. Het nieuwe wetsvoorstel voor Kaca ging vorige week voor het eerst naar het parlement maar werd verworpen. Bij een tweede en voorlopig laatste poging gisteren kreeg de regering weliswaar enkele stemmen meer maar nog steeds niet de vereiste meerderheid. President Moi had de laatste dagen druk gelobbyd voor het wetsvoorstel.

De oppositiepartijen en enkele rebelse leden van de regeringspartij stemden tegen. Zij vinden de voorstelde Kaca te zwak en menen dat er nog steeds een conflict bestaat over de jurisdictie van Kaca. De oppositie wil een Kaca met duidelijk omlijnde en sterke bevoegdheden.

,,Als de president enkele amendementen had beloofd, hadden we het wetsvoorstel geaccepteerd'', zei een parlementslid na de stemming. ,,Met zulke wijzigingen had Kaca over voldoende bevoegdheden beschikt om corrupte ministers aan te pakken. Moi wil zich alleen van zijn goede kant laten zien voor de donoren, om geld te krijgen.'' De oppositie is bovendien tegen een vervolgwet, die na die van Kaca aangenomen zou worden, waarin iedereen die corruptie bedreef vóór 1997 amnestie krijgt.

De regering, Westerse donoren en Keniase zakenlui waren voorstander omdat hierdoor een geschatte 200 miljoen dollar aan leningen en investeringen zou vrijkomen. Bij de presentatie van de begroting enkele maanden geleden ging de minister van financiën er al van uit dat het IMF zijn leningen zou vrijgeven. Deze werden opgeschort wegens vermeende laksheid aan regeringszijde om de corruptie te bestrijden.

Kenia zakt steeds verder in het moeras. Al jaren is er nauwelijks meer sprake van economische groei, vorig jaar kromp de economie zelfs met 0,4 procent. Steeds meer buitenlandse bedrijven sluiten hun deuren en zoeken in de buurlanden Oeganda en Tanzania, die wél een sterke economische groei vertonen, hun soelaas. Ieder jaar worden 20.000 Keniase arbeiders ontslagen.

Bijna de helft van de Kenianen leeft inmiddels onder de armoedegrens. Ongeveer 14 procent van de bevolking is HIV-positief en steeds minder kinderen gaan naar school. De gewelddadige criminaliteit neemt schikbarend toe in de steden en het corrupte politie-apparaat kan of wil de misdaad niet te lijf gaan.

Eens behoorde Kenia tot de succesverhalen van Afrika. Corruptie, wanbeheer en steeds kritischer donoren verstoorden de afgelopen tien jaar de droom. Het uitblijven van nieuwe leningen zal naar verwachting de inflatie aanwakkeren en de sociale crisis verder verdiepen.