Reed Elsevier is weer scherp

Uitgever Reed Elsevier verraste gisteren met een hogere winst dan verwacht. De reorganisatie begint zijn vruchten af te werpen. In de VS geven de meeste rechtenstudenten weer de voorkeur aan de databank LexisNexis.

De reorganisatie van uitgever Reed Elsevier is na twee jaar vrijwel voltooid. ,,Mensen staan weer op hun voorvoeten'', zei bestuursvoorzitter Crispin Davis gisteren. ,,Ze komen met initiatieven, met plannen. Het momentum voor de groei van omzet en winst is er.''

Davis lichtte gisteren de halfjaarcijfers toe op de eerste persconferentie van 's werelds grootste wetenschappelijke uitgever sinds eind jaren tachtig. De deur naar buiten, die was dichtgedaan door Elsevier-topman Pierre Vinken en dichtbleef tijdens de ruzies na de fusie met Reed, staat weer open.

Davis werd twee jaar geleden van buiten gehaald om de zaak weer op orde te krijgen. Een groot deel van het topmanagement is vervangen. ,,Ik heb meer jaren dan mijn vier collega's in de raad van bestuur bij elkaar'', vertelde Derk Haank, de Nederlander die verantwoordelijk is voor `wetenschap'. Davis kwam in de plaats van twee co-voorzitters – een constructie die bij Unilever (nog) bestaat, maar bij Corus inmiddels ook is opgeheven. Hij nam een half jaar de tijd om een strategie uit te stippelen en voert die sindsdien uit.

Belangrijk onderdeel is een investeringsprogramma van 2,5 miljard gulden in drie jaar om de groei vanaf volgend jaar op minimaal 10 procent per jaar te krijgen. Veel van dat geld is besteed om de migratie van gedrukt papier naar elektronische uitgaven (internet, cd-rom) te versnellen. Ook aan extra marketing en het opvoeren van het aantal verkopers is geld uitgegeven.

Uit de cijfers bleek gisteren dat het concern aardig op schema ligt. Davis gaf als voorbeeld de ommekeer bij de Amerikaanse divisie juridische uitgaven, met als basis de database LexisNexis. De omzet is, na vijf jaar stagnatie, eindelijk weer eens gegroeid, met 5 procent.

En de voorkeur van rechtenstudenten op de Amerikaanse Law Schools ligt inmiddels voor 57 procent bij LexisNexis, terwijl eind 1997 nog 85 procent voor grote concurrent WestLaw van het Canadese Thomson koos. ,,We hebben het gebruik vereenvoudigd, we hebben een 24-uurs helpdesk ingevoerd, we hebben cocktailfeestjes georganiseerd'', vertelde Davis. ,,WestLaw is bezig met een comeback, maar ons doel is te groeien naar 60 procent. Want jonge juristen wennen op de universiteit aan een van de twee systemen en het zijn juist jonge juristen die bij de kantoren het meeste onderzoek doen.''

De wetenschappelijke uitgaven, waarmee Elsevier Science meer dan vijf keer zo groot is als zijn naast concurrent, doen het goed door de snelle overgang van gedrukt papier naar elektronische uitgaven. Wetenschappers blijken door de eenvoudige internettoegang meer artikelen te bekijken, waardoor de omzet toeneemt.

De divisie vakbladen en vaktijdschriften heeft problemen doordat de stagnatie van de economische groei in de Verenigde Staten in het afgelopen halfjaar leidde tot een forse terugval van het aantal advertenties in de vakbladen. Die trend kan bovendien dit halfjaar overslaan naar Europa en Azië, waarschuwde Davis. Toch verwacht hij dat de divisie over het hele jaar eenzelfde resultaat zal behalen als afgelopen jaar. ,,En het advertentievolume in deze divisie is slechts 13 procent van onze totale omzet. De rest wordt nauwelijks getroffen door de moeilijke omstandigheden.''

Zeer optimistisch is Davis over de nieuwe acquisitie, de Amerikaanse uitgever Harcourt, die ruim 11 miljard gulden heeft gekost en vanaf juli meetelt in de cijfers. Harcourt voegt een nieuwe divisie, educatief, toe aan het concern. Het interessantste van de educatieve markt is dat deze in de VS gemiddeld met zo'n 7 tot 9 procent per jaar groeit. ,,We hebben nu vier goede divisies met leidende posities die we willen benutten'', zei Davis. ,,Echt grote, strategische acquisities zoals Harcourt zijn niet meer nodig. Voor kleine aanvullende overnames is altijd ruimte, maar de nadruk ligt op organische groei.''