Commerzbank staat voor moeilijke keuze

Met Commerzbank is iets grondig mis. De winst van deze Duitse bank valt als een baksteen naar beneden. In het tweede kwartaal zijn de operationele inkomsten in feite gehalveerd en bedroeg het rendement een armzalige 3 procent. Dat is veel lager dan de kapitaallasten van Commerzbank. De bank vernietigt op grote schaal waarde.

Het management van de bank wijt de problemen aan de zwakke Duitse economie en de slechte omstandigheden op de aandelenmarkt. Dat is misleidend. Commerzbank lijdt vooral omdat de bank de afgelopen jaren veel geld heeft gepompt in het opbouwen van een Europees zakenbankimperium. Dat heeft de kosten ernorm doen stijgen, zonder voldoende bij te dragen aan de inkomsten. De verhouding tussen kosten en inkomsten is gestegen van 62 procent in 1997, toen het zakenbankavontuur begon, naar 83 procent in de eerste helft van dit jaar.

Deze situatie is onhoudbaar. Commerzbank zegt dat de kosten in het tweede halfjaar teruggebracht zullen worden met ongeveer 5 procent op jaarbasis, door een vacaturestop en een vermindering van de IT-uitgaven. Dat is prijzenswaardig, maar niet toereikend. Commerzbank moet zijn hele strategie herzien. In het bijzonder moet de bank zijn beleggers overhalen om de nu nog steeds op de tweede plaats komende zakenbankactiviteiten door te zetten òf om ermee op te houden. Geen makkelijke keuze. Ermee ophouden betekent dat Commerzbank verder gaat als een saaie handelsbank, met een in omvang afnemende portefeuille aan zakelijke leningen. Doorzetten betekent dat de bank zijn eigen voortbestaan op het spel zet.

De makkelijkste manier om de ambities van Commerzbank in overeenstemming te brengen met zijn financiële mogelijkheden is een fusie met een andere bank. Het ziet er niet naar uit dat dit zal gebeuren, ondanks recente geruchten over een samengaan met het Italiaanse Unicredito. Cobra, een fonds dat 10 procent van de aandelen van Commerzbank controleert, is daar al tijdenlang zonder succes mee bezig. Het management lijkt nog steeds vastbesloten om onafhankelijk te blijven. Zonder deal is moeilijk in te zien hoe de aandelen op het huidige niveau verhandeld kunnen blijven worden. Gezien de waardevernietiging door het management is een grote korting onvermijdelijk.

Onder redactie van Hugo Dixon. Voor meer commentaar: zie www.breakingviews.com. Vertaling Menno Grootveld