`Schandalig plan Berlusconi'

De Italiaanse oppositie heeft fel geprotesteerd tegen de commissie van drie wijze mannen waarmee premier Silvio Berlusconi zijn belangenverstrengeling als mediamagnaat en ondernemer wil oplossen.

Het plan zal officieel worden gepresenteerd na het zomerreces, maar gisteren lekten de hoofdlijnen ervan uit. De voorzitters van Kamer van Afgevaardigden en Senaat benoemen drie deskundigen. Die moeten kabinetsvoorstellen en -besluiten toetsen op eventuele vermenging van belangen. Als zij die constateren, waarschuwen ze het parlement, of ze stappen naar de rechter.

,,Om dit een schandaal te noemen is een eufemisme'', zei Marco Rizzo, fractieleider van de kleine Communistische Partij. Er zijn twee hoofdlijnen in de kritiek. Allereerst is het vreemd de drie wijze mannen te laten benoemen door politieke vrienden van Berlusconi – de voorzitter van de Senaat komt uit zijn partij Forza Italia, die van de Kamer hoort bij zijn coalitie.

Bovendien hebben ze nauwelijks eigen bevoegdheden: doorverwijzen van het probleem naar het parlement betekent de toetsing laten plaatsvinden in een forum waar Berlusconi's coalitie een meerderheid heeft. En naar de rechter stappen kan iedere burger.

,,Dit is niet serieus te nemen'', zei Franco Bassanini, kamerlid voor de Linkse Democraten, de grootste oppositiepartij. Zijn fractieleider, Luciano Violante, zegt dat het idee in deze opzet waarschijnlijk in strijd is met de grondwet. De partij Communistische Heroprichting verwierp het plan als ,,belachelijk'' en ,,in strijd met iedere vorm van bestaande liberale democratie''.

Berlusconi is eigenaar van de drie commerciële tv-zenders, van de grootste uitgeverij, van een grote financiële instelling, en heeft nog een hele reeks andere belangen. Tegen critici die op deze belangenverstrengeling wezen, heeft hij steeds gezegd dat hij zelf met een oplossing zou komen.

Maar in al zijn uitspraken blijkt dat Berlusconi in wezen de mogelijkheid van grootschalige belangenconflicten niet als een probleem ziet – hij heeft toch het beste voor met Italië?

Er is eerder gesuggereerd dat Berlusconi de leiding over zijn zakelijke imperium zou overdragen aan onafhankelijke managers, maar hij lijkt dat idee nu te hebben laten varen.

Overigens is de premier niet de enige met een belangenconflict. Minister van Openbare Werken Lunardi bezit een groot ingenieursbureau. Staatssecretaris Taormina van Binnenlandse Zaken verdedigt mensen die door de politie, die onder datzelfde ministerie valt, zijn gearresteerd.