Zachtmoedige man verrast met ferme taal na zege

De gouden medaille die André Bucher vannacht won, was onbetwist en werd hem alom gegund. Zelfs de verslagenen bij de wereldkampioenschappen atletiek in Edmonton konden er uiteindelijk vrede mee hebben. Bucher was dit jaar zo dominant op de 800 meter, dat de wereldtitel daar een logisch vervolg op was.

De opluchting bij Bucher was groot, al gaf hij daar fysiek noch verbaal uiting aan. Bucher is geen man van fratsen, zelfs niet als hij wereldkampioen is geworden. De Zwitser is een sociaal mens, die ook mededogen toont met de verslagenen. Dat hij zich vannacht de terechte winnaar noemde, was uit zijn mond al ferme taal.

,,Ik heb de laatste 100 meter niet meer omgekeken, maar dacht wel: degene die mij nu nog passeert, is de terechte winnaar.'' Een uitspraak die de zachtmoedigheid van de kampioen typeert. In werkelijkheid had Bucher geen reden om zich zorgen te maken, want het gevecht om zilver en brons had op onbedreigde afstand plaats. Hij passeerde de finish in 1.43,70, waarna de Keniaan Wilfred Bungei in 1.44,55 het zilver voor zich opeiste. De Pool Pavel Czapiewski werd verrassend derde in 1.44,63.

Grote verliezer van het gevecht op de 800 meter was olympisch kampioen Nils Schumann. Van de verwachte tweestrijd met Bucher kwam niets terecht. De Duitser belandde al na 200 meter achterin de groep, waarna hij werd `vermoord' door het hoge tempo dat Bungei op kop onderhield.

Bucher was de Keniaan daarvoor zeer dankbaar, want hij hoefde zelf het gewenste hoge tempo niet te maken en kon vervolgens vanuit de ideale tweede positie zijn eindsprint inzetten. Schumann, die dit seizoen lang last heeft gehad van een blessure, vormde op dat moment voor Bucher al geen bedreiging meer.

Blessure is een woord dat Bucher niet kent. Volgens zijn trainer Andi Vögtli is de atleet in de vijftien jaar dat hij hem begeleidt hooguit een paar dagen wegens wat kleine pijntjes van de training weggebleven. Grote kampioenen zijn vrijwel altijd fit, zeker op momenten dat het van hen wordt verlangd.

Vreemd genoeg correspondeert Buchers erelijst niet met zijn uitzonderlijke kwaliteiten. Hij grossierde tot vannacht in tweede en derde plaatsen. Bovendien droeg de Zwitser de last van mislukte Olympische Spelen, omdat hij in de finale van `Sydney' een zwieper kreeg van Andrea Longo. Voor de diskwalificatie van de Italiaan kocht Bucher niks, want hij verspeelde vrijwel zeker een medaille. Wederom typisch Bucher: hij nam Longo het incident niet kwalijk. Jammer dat me het tijdens de Spelen overkwam, maar zoiets kan gebeuren, reageerde de Zwitser op het incident.

Het geduld en de positieve instelling van Bucher werden in Edmonton beloond. Na vijftien jaar noeste arbeid klonk eindelijk het Zwitserse volkslied voor de 24-jarige loper uit Neudorf.

De triomf van Bucher is eveneens het succes van trainer Vögtli, die hem al onder zijn hoede heeft sedert de entree als tienjarige jochie bij de loopgroep Läuferriege Beromünster. Onder de rook van Luzern bloeide een unieke samenwerking, die voor Vögtli minstens zo leerzaam was als voor zijn pupil. Naarmate Bucher beter ging presteren, werd de trainer gedwongen zich verder in de trainingsleer te verdiepen. Het talent uit Neudorf ontsteeg al snel het regionale niveau en verbetering van zijn kwaliteiten vereiste vakkundiger begeleiding. Geschriften, congressen en gesprekken maakten Vögtli in de loop der jaren een stuk wijzer; zozeer zelfs dat hij in staat bleek om uiteindelijk een wereldkampioen af te leveren.

Waar Vögtli zijn baan als onderwijzer niet wenste op te geven voor een fulltime bestaan als trainer, koos Bucher uiteindelijk wel voor de sport. De atleet heeft het na zijn middelbare schooltijd nog korte tijd geprobeerd als student economie, maar een succes werd dat niet. De studie bleek niet met hardlopen te combineren.

Zo makkelijk als Bucher die keus maakte, zo moeilijk was het uit de variëteit aan loopnummers te komen. Buiten de sprint heeft Bucher alle afstanden gelopen. Aanvankelijk leek zijn voorkeur uit te gaan naar de 5.000 meter en de 3.000 steeple, maar toen hij in 1994 tweede op de 1.500 meter werd bij de WK junioren, koos de Zwitser voor de middenlangeafstand.

Een jaar later liep hij ter voorbereiding op de WK in Gothenburg als snelheidstraining tijdens de Zwitserse kampioenschappen de 800 meter. Bucher won in 1.45,71, een tijd onder de WK-limiet.

Die dag `ontdekte' Bucher de 800 meter. Aan het besluit om te kiezen voor twee rondjes van 400 meter ging vervolgens nauwelijks discussie met Vögtli aan vooraf, ook al wisten beiden dat de internationale concurrentie op die afstand moordend is. Maar voor Bucher was dat een zorg voor later. Hij volgde zijn hart.

Het spreekt voor zich dat de Zwitser geen spijt van die beslissing heeft gehad, al vielen de tweede en derde plaatsen hem wel eens zwaar te moede. Nu Bucher eindelijk een grote titel op zak heeft, wil hij dit jaar het Golden-Leaguecircuit winnen. Verder in de toekomst kijkt hij niet, al blijft zijn grootste wens ooit onder de 1.42,00 te lopen. Dan moet er bijna een seconde af van zijn persoonlijk record, dat hij 20 juli in Monaco op 1.42,90 vestigde.