Tweeërlei beeldvorming

Eind juni ging een zucht van opluchting door Athenaeum Boekhandel in Amsterdam. Steeds die klant die vroeg wanneer het tweede deel van de Soekarno-biografie uitkwam, want het moest en zou mee met vakantie. Twee dagen voor vertrek was het er. Meer dan de moeite waard, vindt ook Bram Peper, blijkens zijn artikel in Vrij Nederland over de nieuwe Idonesische president Megawati. Maar anders dan Soekarno-biograaf Lambert Giebels is Peper overwegend positief over de nieuwe eerste vrouw: haar stilzwijgen moet niet worden afgedaan als nietszeggend en ,,het is een misvatting dat een `lui' overkomende ambtsuitoefening niet verenigbaar is met het aangeven van richting.'' Giebels schetst een ander beeld: een weinig indrukwekkend politiek profiel en een zwakke partijvoorzitter. ,,Zij miste oratorische gaven en had nimmer iets geschreven waaruit haar politieke credo zou kunnen blijken.'' Volgens Peper ,,drukt de naam Soekarno het verlangen uit naar meer eenheid, samenhang en een betere toekomst. Vooral ook voor de tientallen miljoenen armen.'' De naam Soekarno kan echter moeilijk in één adem worden genoemd met lotsverbetering van de armen – voor hen stak de Grote Leider van de Revolutie geen poot uit.

Ook de beeldvorming met betrekking tot België is niet eenduidig. Enerzijds wordt het land geprezen om zijn voortrekkersrol inzake het vervolgen van hen die waar ter wereld misdaden tegen de menselijkheid hebben begaan, zoals onlangs vier Rwandese oorlogsmisdadigers – nu is ook een aanklacht ingediend tegen de Israëlische premier, Ariel Sharon, wegens diens vermeende verantwoordelijkheid voor het bloedbad in Sabra en Sjatila. En anderzijds plaatst Rinke van den Brink in VN kanttekeningen bij het land: de opdrachtgevers van de moord, in 1991, op minister van Staat, André Cools, lopen nog steeds vrij rond, ,,evenals de misdadigers die in februari 1996 veearts Karel van Noppen om het leven lieten brengen'' en vijf jaar na de arrestatie van Dutroux is nog geen zicht op het begin van een proces. ,,Mooi dat België tegenwoordig zoveel om de mensenrechten in de wereld geeft. Maar zouden de Belgen niet beter eerst hun eigen straatje kunnen schoonvegen?'', schrijft hij. In het tweede deel van het dossier-

Dutroux schrijft HP/De Tijd dat Dutroux ,,moet worden beoordeeld op wat hem bewijsbaar ten laste kan worden gelegd. Voorlopig is dat nog maar betrekkelijk weinig in vergelijking tot alle vermoedens en hypothesen.''

VN's Max van Weezel zit met zichzelf in de knoop als het gaat om de positie van Ariel Sharon: ,,Moeten ze hem berechten? Ja, want hij heeft de mensenrechten geschonden. Nee, want een proces tegen de zittende premier van Israël wordt onvermijdelijk ook een proces tegen de staat Israël, en met pogingen dat land te delegitimeren ben ik het niet eens.'' Het valt te hopen dat ooit de dag aanbreekt dat Israël als een normaal land wordt gezien, waar normale mensen wonen van wie sommigen, net als elders in de wereld, misdaden begaan waarvoor zij dienen te worden berecht.

Met de beeldvorming van premier Kok is niets mis, sterker, die is ijzersterk, schrijft Elsevier: ,,Hij weet een coalitie van PvdA, VVD en D66 bijeen te houden, de oppositie is onschadelijk gemaakt, ondernemers dragen hem op handen (...), zijn Europese collega's lopen met hem weg (...).'' Zijn politieke erfenis daarentegen laat volgens het blad te wensen over: te weinig politie, wachtlijsten, anarchie op het spoor. ,,Hij is niet rechtstreeks verantwoordelijk voor al die problemen, maar als minister-president is hij de voornaamste opinieleider en kan hij van problemen prioriteiten maken.'' Het blad maakt even verderop gewag van de vrees van PvdA-fractieleider Melkert die, ook al wordt hij niet als hoofdschuldige aangemerkt in de affaire rond de besteding van gelden uit het Europees Sociaal Fonds, bang is voor het beeld dat van hem blijft hangen. Ach, hij is geen Soekarno, geen biograaf zal zich op hem storten dus raakt

hij te gelegener tijd wel buiten beeld.