Avonturier in cijfers

Rob Ruijter (50) wist het al een tijdje. Financieel directeur bij een beursgenoteerde onderneming is een aantrekkelijke positie en een realistische ambitie. Maar niet bij Philips. De nieuwe financiële man van KLM — vorige week volgde hij Rob Abrahamsen op — zag anderhalf jaar geleden vanuit Eindhoven geen mogelijkheden om verder door te stoten binnen het elektronicaconcern. Alleen als zijn directe baas Jan Hommen zou vertrekken, ontstond er carrièreperspectief voor de financiële bestuurder van de lichtdivisie.

Oud-Philipsbestuurder Pierre Everaert vond een gewillig oor toen hij kwam headhunten bij zijn voormalige werkgever om het bestuurlijk onthoofde softwarebedrijf Baan Company van managementkwaliteit te voorzien. Een overstap met een hoog afbreukrisico.

Ruijter houdt van avonturen. Voor accountantsorganisatie Ernst & Young werkt hij jarenlang in de Verenigde Staten. In zijn Amerikaanse tijd schroomt Ruijter niet te kamperen in gebieden waar de beren los rondlopen. Om het voedsel te beschermen, hijst hij meegebrachte proviand in een boom. Zelf gaat hij eronder slapen.

Bij Ernst & Young was hij volgens oud-collega Gieljam Aarnink zonder meer op weg naar de status van partner. ,,Maar dat duurde Rob veel te lang. Daar wilde hij niet op wachten.'' Ruijter wordt gekenschetst als iemand die opleeft bij complexe vraagstukken. Hij doorgrondt problemen snel, maar is daarna even rap verzadigd, op zoek naar een nieuwe uitdaging. ,,Hij is hard en fair voor zijn omgeving. Als een assistent iets niet in één keer begrijpt, wordt hij ongeduldig'', zegt zijn voormalig collega.

Ruijter verwisselt Ernst & Young voor British Petroleum. Hij werkt in Nederland, Zweden en het Verenigd Koninkrijk. In de Britse omgeving raakt de autoliefhebber verknocht aan de sportwagens van Triumph. Nog steeds trekt hij er zo nu en dan op uit om in zijn cabriolet uit te waaien.

Na ervaringen te hebben opgedaan met de grillige olieprijs start hij tijdens Jan Timmers Operatie Centurion op de treasury-afdeling van Philips. Hij is speciaal gehaald om de balans te repareren. Toenmalig financieel directeur Dudley Eustace had hem persoonlijk opgespeurd bij British Petroleum. De financiële afdeling van het olieconcern is befaamd om zijn vooruitstrevende financieringstechnieken.

De overlevingsstrijd van Philips — het concern loopt op dat moment aan de leiband van de banken — loutert Ruijter. Een bedrijf in nood vraagt om creatieve financieringsconstructies. Dan moet je soms scherp aan de wind zeilen, een hobby die de registeraccountant ook al privé uitoefent. Zijn uitstapjes op het IJsselmeer zijn niet uitsluitend voorbehouden aan familie of vrienden. Ook John Whybrow, directeur van Philips' lichtdivisie, is zo nu en dan aan boord als ze ligplaats Lelystad verlaten.

Bij Baan vindt Ruijter zijn AEX-fonds. Noodfinanciering is aan de orde van de dag. Met een paar gewaagde deals weet Ruijter een paar maanden tijd te kopen. Maar zelfstandig overleven blijkt onhaalbaar. Onder dreiging van een faillissement wordt Baan ingelijfd door het Britse Invensys. Met een belangrijke voorwaarde: whizzkid Laurens van der Tang moet blijven en Baan leiden. De toegevoegde waarde van Ruijter wordt minder hoog ingeschat. Nog hetzelfde jaar is Ruijter vertrokken.

Bij KLM is hij terug in de schijnwerpers, zij het niet bij een van de 25 grootste ondernemingen van de Amsterdamse beurs. KLM is minder waard dan Baan in de tijd dat Ruijter bij de softwaremaker aantrad. Het maatschappelijk belang van KLM is er niet minder om. De luchtvaartmaatschappij zal zijn krachten moeten bundelen met een concurrent, hoe moeizaam dat tot nu toe ook verloopt. Die dynamiek intrigeert Rob Ruijter.