`Raad voor Cultuur moet zorgvuldiger'

Het ministerie van OCenW en de Raad voor Cultuur moeten hun procedures bij subsidietoekenning verbeteren en zorgvuldiger uitvoeren. Daarbij moet het principe van `hoor en wederhoor' worden toegepast om ongecontroleerde meningen en feiten uit te bannen. Dat vindt de Commissie voor de bezwaarschriften van het ministerie van OCenW, die ernstige kritiek heeft op de huidige werkwijze.

Negatieve informatie over kunstinstellingen moet voortaan niet alleen duidelijk, volledig en schriftelijk worden vastgelegd maar ook ter kennis van de betrokken instelling worden gebracht. Tijdens een zitting van de Commissie werd de huidige handelwijze om negatieve informatie niet altijd te checken en positieve informatie soms te negeren gekwalificeerd als ,,levensgevaarlijk''.

De Commissie voor de bezwaarschriften onder voorzitterschap van mr. C. H. van Alderwegen komt tot het dringende advies aan ministerie en Raad in een uitspraak in een beroepsprocedure tegen de afwijzing van een subsidie aan de stichting Cococon. Deze stichting organiseert tal van activiteiten voor jonge musici en vroeg daarvoor een subsidie van 207.000 gulden. Staatsscretaris Van der Ploeg, die de subsidie weigerde, kreeg van de Commissie ongelijk. De Commissie zegt dat het negatieve besluit van Van der Ploeg ,,gebrekkig is gemotiveerd'' en ,,niet op zorgvuldige wijze tot stand is gekomen'' omdat het negatieve advies van de Raad voor Cultuur feitelijke onjuistheden over Cococon bevatte.

Van der Ploeg herriep in juni zijn besluit over Cococon na de uitspraak van de Bezwarencommissie. Maar vervolgens nam hij opnieuw een besluit tot afwijzing van de subsidie, met een andere motivatie. Cococon zou in het verleden te weinig activiteiten hebben georganiseerd en onvoldoende op het vereiste niveau functioneren.

Volgens Robert Prins, de secretaris van Cococon, is dat ,,onzin'' en is het ministerie uitstekend op de hoogte van de vele activiteiten van Cococon. Deze zomer zijn er onder andere zes concerten van internationale jeugdorkesten in het Amsterdamse Concertgebouw. Op 13 augustus komt Maarten Asscher, hoofd kunsten van OCenW, naar het door Cococon georganiseerde optreden van het Europees Jeugd Orkest. Ook koningin Beatrix en prins Claus staan op de gastenlijst.

Van der Ploeg belooft de concertzalen voor het engageren van internationale jeugdorkesten wel 30.000 gulden uit het fonds voor de amateurkunst. Cococon heeft tegen de nieuwe afwijzing nu een kort geding aangespannen bij de burgerlijke rechter. Door de afwijzing van de oorspronkelijk gevraagde subsidie van 207.000 gulden komt Cococon voorspelbaar in financiële problemen en teert nu in op de reserves.

De `negatieve informatie' over Cococon die de Raad voor Cultuur hanteerde in de besluitvorming over het advies over de subsidieaanvraag, was volgens de Bezwarencommissie feitelijk onjuist. De Raad voor Cultuur had die informatie, die afkomstig was uit een informeel contact met OCW, niet voetstoots mogen geloven en hanteren in het negatieve advies. De kritiek had eerst schriftelijk verwoord moeten zijn en vervolgens zijn voorgelegd aan Cococon.

Cococon kwam pas achter de inhoud van de negatieve informatie door bij OCenW en Raad voor Cultuur inlichtingen op te eisen op grond van de Wet Openbaarheid Bestuur (Wob). Het ministerie overlegde vervolgens niets anders dan de agenda van een ambtelijke bespreking met onder andere het onderwerp `Probleemgevallen (RIM, NCA, Cococon)'.

De Raad voor Cultuur deelde mee dat de negatieve informatie afkomstig was van het ministerie. Cococon zou de opdracht om een aantal concoursen voor jonge musici nader tot elkaar te brengen onvoldoende hebben vervuld.

Niet alleen Cococon bestrijdt die informatie, ook het Prinses Christina Concours deed dat in een schriftelijke reactie. De Raad voor Cultuur deed wel de toezegging dat Cococon in een gesprek de zaken kon rechtzetten. Maar de pogingen van Cococon daarvoor ook daadwerkelijk een afspraak te maken met de Raad, liepen op niets uit.

De Commissie voor de bezwaren hekelt ook de gang van zaken rond een voor Cococon gunstige brief van Martijn Sanders, directeur van het Amsterdamse Concertgebouw, en Huub van Dael, ex-directeur van de Rotterdamse Doelen. Zij toonden zich bezorgd en betoogden dat Cococon op het gebied van internationale jeugddorkesten een bijzondere expertise heeft. De Raad heeft blijkens de stukken wel kennis genomen van de brief. Maar de inhoud daarvan is volgens de Commissie in een aanvullend advies van de Raad ten onrechte buiten beschouwing gebleven.

Cococon-secretaris Robert Prins is verbijsterd over de houding van OCW na de uitspraak van de Commissie. ,,Het ministerie had ons moeten uitnodigen voor een gesprek, maar neemt in plaats daarvan opnieuw een aanvechtbaar negatief besluit. Daartegen gaan we nu bij de rechter in beroep. Na de onzorgvuldigheden in de vorige subsidieronde, lopen er nu nog zo'n honderd andere bezwaarprocedures tegen de besluiten van het ministerie. Het gaat om de vraag hoe onafhankelijk de Raad voor Cultuur opereert. En over de

vraag hoe het ministerie

omgaat met kleinere kunstinstellingen.''

In de afgelopen jaren hebben verschillende kunstinstellingen via de rechter met succes negatieve subsidiebesluiten van OCenW aangevochten na onzorgvuldigheden van de Raad voor Cultuur. Djazzex werd ten onrechte opgeheven en kreeg achteraf een schadevergoeding van een half miljoen gulden ter bestrijding van de liquidatiekosten.

Ook het Dutch Jazz Orchestra kreeg van de rechter gelijk toen bleek dat de Raad zijn negatieve advies niet kon onderbouwen. Staatssecretaris Van der Ploeg beloofde toen een aanscherping van de procedures bij de Raad omdat de kunstwereld ,,recht heeft op een zo transparant mogelijk beoordelingssysteem.''