Europa 3

In zijn bijdrage in deze krant van 23 juni bepleit Timothy Garton Ash, met een verwijzing naar Duitsland en Amerika, een Europese federatie, die ook voor het Verenigd Koninkrijk een uitweg zou kunnen vormen voor zijn nationaliteitsproblemen. Evenals de andere voorstanders van een Europese federatie (en de euro), vergelijkt Garton Ash appels met peren.

Het federalisme in Duitsland en Amerika is immers gebaseerd op een hecht politiek partijensysteem, nationale media, één taal, een nationaal gevoel, een gedeelde historie, cultuur en omgangsvormen. Daar is nu en in de toekomst in Europa geen sprake van. Integendeel, met de spoedige toetreding van fragiele en eeuwenlang van het Westen geïsoleerde Oost-Europese landen zullen de fundamentele verschillen, regionale (politieke) verdeeldheid en de (politieke) chaos alleen maar groter worden.

In de onlangs verschenen Nederlandse notitie over de toekomst van de EU wordt niet gerept over Europese partijvorming en Europese politiek. Dat is ook verstandig, want enig perspectief hierop bestaat ook niet. Echter, dit betekent ook dat het Europees parlement, directe verkiezingen en dus een federatie geen perspectief hebben. Dit is de kern van het politieke drijfzand waarop de euro, de Europese defensiemacht, het Europese buitenlandse beleid en die andere ambities gebaseerd zijn. Een zichzelf en de democratie respecterende burger stemt niet bij de Europese verkiezingen. De Europese Unie, op economisch en juridisch gebied een succes, zou hierdoor wel eens ten onder kunnen gaan aan ambities, pretenties en dromerij van een handjevol politici.