Vissenbek

Humor is zachte agressie en vandaar dat zoveel vrouwen desgevraagd op televisie naar een man met humor verlangen. Goeie grappen als mannelijk machtsvertoon in plaats van spierballen of zinloos geweld. Katja Schuurman, de ster die via de soap GTST is opgeklommen tot beschouwend journaliste in Katja z.k.m. wil ook een man met humor, zei ze gisteren.

Je staat verbaasd met wat voor gortdroge geliefde zo iemand uiteindelijk komt aanzetten. In de roddelrubriek van De Telegraaf zag ik altijd personen die er zo soapgaaf uitzien als zij. Maar humor moet een puistenkop hebben, een buikje of een horrelvoet, dat is nou net het aardige eraan. Het is de gladheid van Katja's uiterlijk die niet tot lachen uitnodigt. Zelfspot past niet bij een goed figuur. Ze heeft te veel te verliezen, dus kan ze niet uit haar rol vallen. Terwijl je bij de BBC-reportageshows van de Amerikaanse Ruby Wax meteen hard moet lachen, omdat ze ook zichzelf belachelijk maakt. Ze ziet er niet zo uit als de filmster die ze volgt en dat laat ze weten ook.

Humor is slecht voor dat andere emotionele verlangen, seks. De lach, niet te verwarren met lacherigheid, verslapt. De gezichten van de steroïde mannen en van pneumatische borsten voorziene vrouwen die 's nachts op SBS6 of V8 paren, staan altijd op zwaar weer. Ze puffen alsof ze samen aan zwangerschapsgymnastiek doen. Het orgasme als zware bevalling.

Dit als inleiding op de laatste uitzending van Katja z.k.m., die over humor ging, maar waar helaas weinig grappen in voorkwamen. Toch zat er een enkel raak moment in het onderdeel `humor op het Binnenhof'. Politiek heeft hetzelfde humorprobleem als seks. Veel lacherigheid maar zelden een goede grap. Ik zag VVD'er Dijkstal een grap fluisteren in het oor van Agnes Kant van de Socialistische Partij, die werd geïnterviewd door Katja. En wat moesten ze alledrie toch lachen en wat was het toch flauw. ,,Ze lachen hard om niks'', stelde Katja vast. ,,Ze zijn zo blij als ze even kunnen ontsnappen, want het is behoorlijk droog.''

Rick van der Ploeg stelde vast dat minister Zalm humor ,,als wapen gebruikt als het moeilijk wordt''. Inderdaad trekt hij altijd een idiote open vissenbek met pretoogjes als teken dat zijn ondergeschikten en politieke tegenstanders beleefd moeten gaan lachen op straffe van te worden aangezien voor spelbrekende droogkloot. Ook gisteren werd weer herhaald hoe de hele Kamer lachte toen Zalm vrolijk zei dat de motie niet zou worden uitgevoerd. Ik heb veel spijtbetuigingen achteraf gezien van Kamerleden. Hoe konden ze er die nacht zo zijn ingestonken? Met zijn dwingende vissenbek en suikeroom-knipoogjes bewaakt Zalm de schatkist. Van relativeren is geen sprake. Waag het niet om niet mee te lachen.

Dwang door humor zou een mooi thema zijn, maar helaas is Katja niet de persoon om het uit te diepen. ,,Humor geeft een bééétje extra sjeu en een béééétje meer lucht hier en vandaar dat het die debatten wel een bééétje vergemakkelijkt hoor. Nou hoor, ik denk het wel'', sloot ze haar reportage af. Helaas kwam ze zelden een béétje beter uit haar woorden. De conclusie van haar acht delen durende reportagetocht: ,,Het is allemaal zo relatief. Er is geen absolute waarheid. Dat is jammer.'' Stel dat die waarheid er was, dan zou Katja die niet ontdekken. Acteren is een ander vak dan je eigen teksten uitspreken. Bevallig gedrapeerd en mooi glimlachend zit ze te luisteren bij de reportages, verdacht op de vaste luistershot bij de soap. Op ontdekkingstocht buiten de studio. Daar is alles echt. De glimlachende aanminnigheid van de soapactrice komt bij een personality show slecht te pas.

Het bekende Nederlanderschap kan niet zomaar voor alles worden ingezet. De voormalige Belgische schoonheidskoningin Goedele Liekens heeft de overstap naar talkshow-host wél kunnen maken. Ze formuleert goed en durfde ook iets controversieels te zeggen. Ze had een talkshow over seks voor Veronica. Braaf noemde ze alles bij de naam. Nuttige voorlichting maar geestig, nee.