De kunst van het achteroverleunen

Daadkracht, dat is de eigenschap die beleggers doorgaans het meest waarderen in de ondernemingsbestuurder. Maar één blik op het koersenbord verraadt dat de kunst van het niets doen vaak veel betere resultaten opleverde. Een hele generatie managers lijkt de afgelopen twee jaar te zijn vergeten dat ook zij als kindertjes zijn opgevoed met het principe van de uitgestelde behoefte.

In de VS en Europa puilen de voorraden uit de bedrijven in de technologiesector. Te enthousiast voorgeproduceerd, voor klanten die te enthousiast aan het investeren waren geslagen. Die klanten moesten en zouden vol het internet in: banken, uitgeverijen. In de VS ligt Charles Schwab, de directbank die internetbeleggen groot maakte, en weldra de besluiteloze concurrenten zou opslokken, inmiddels zelf aan het infuus.

Overal likken uitgevers de wonden van veel te grote internetinvesteringen. Die nu allemaal weer worden teruggedraaid. De koers van Wolters Kluwer kelderde maart vorig jaar met een derde, na een winstwaarschuwing en de melding dat de nieuwe topman C. van Kempen snel weer opstapte. Hij wilde agressief het internet in, de rest van het bestuur deed het liever wat rustiger aan. Het was maart 2000, vlak voor het hoogtepunt van de hype, en beleggers reageerden teleurgesteld. Achteraf mogen ze blij zijn dat Van Kempen opstapte. En de koers van Wolters Kluwer heeft de schade inmiddels weer ingehaald.

Hoogovens moest zo nodig opgaan in British Steel, en dreigt nu op te draaien voor de problemen van de nieuwe moeder. Daadkracht won van afwachten. KLM wist destijds de verleiding te weerstaan om de Belgische maatschappij Sabena over te nemen, en liet de eer aan Swissair. Goed niets gedaan, KLM! Swissair dreigt nu zelf mee te worden gesleept in de bodemloze Belgische put.

Niets overnemen in Duitsland is ook een meesterlijke strategie gebleken, gezien de lotgevallen van bouwer HBG en telecomconcern KPN. De aankoop van mobieletelefonieaanbieder E-plus doet KPN nu de das om, en dwingt het tot het zoeken van een partner. En wie is daarvoor een van de kandidaten? De kampioen nietsdoen van de laatste twee jaar, Belgacom. Dat kan nu mogelijk op vrijwel gelijke voet fuseren met de grote Nederlandse broer, die onder een schuldenlast kreunt.

Daadkracht is uit, voorzichtigheid is troef. Nog even en er komen managementboeken met titels als `Excellent achteroverleunen'. En Belgacom wordt een gevierde case study op Harvard.