Paleontologen ontdekken in VS drie nieuwe dinosaurussen

Amerikaanse paleontologen hebben de resten van drie nieuwe dinosaurussoorten ontdekt. Ze stammen uit het zogeheten Krijtgat, een periode tussen 105 tot 75 miljoen jaar geleden waarin tot nog toe nauwelijks dinosaurusfossielen waren gevonden. De botten werden opgegraven in gesteente van het Zuni Basin in de Noord-Amerikaanse staat New Mexico, op de grens met Arizona.

Het meest in het oog springt Nothronychus, een tweevoetige planteneter. Het dier moet er vreemd uit hebben gezien, met lange armen en stevige klauwen aan achter- en voorpoten, een kleine kop, een lange nek en een flink uit de kluiten gewassen romp.

De andere gevonden botresten behoren toe aan coelurosaurus, een kleine tweevoetige vleeseter, en aan Zuniceratops, een viervoetige planteneter met twee vervaarlijke hoorns boven zijn ogen en een gepantserde kraag.

Zuniceratops is een vroeg familielid van de bekende driehoornige Triceratops die in het late Krijt in Noord-Amerika leefde.

Tom Holtz van de universiteit van Maryland, die de fossielen bestudeerde, gelooft dat het dier primitieve veren had: ,,De omstandigheden waaronder de resten van Nothronychus fossiliseerden waren niet zo ideaal dat er daadwerkelijk veerresten of -afdrukken bewaard zijn gebleven', aldus de paleontoloog. ,,Maar uit de plaats die deze dieren innemen in de evolutionaire stamboom, tussen vroege dino's met veren die recent in China zijn gevonden en moderne vogels, kunnen we afleiden dat zij een donsdek gehad moeten hebben. Dit primitieve verenpak diende als isolatie. De verwantschap met de Chinese dinosaurusfauna wijst erop dat er rond die periode een landbrug moet zijn geweest tussen Azië en Noord-Amerika, waarlangs de dieren zich verspreidden.'

De aarde onderging tijdens de periode van het Krijtgat een enorm broeikaseffect waarbij de zeespiegel tot ongekende hoogte steeg. Het rijzende water splitste het Amerikaanse continent in tweeën: er onstond een ondiepe binnenzee tussen de Rocky Mountains en de Appalachen.

,,Uit deze periode zijn veel mariene fossielen bekend, maar fossielen van het landleven zijn uiterst zeldzaam', aldus Holtz. ,,Dat is geen wonder, want de aarde bestond toen voor het grootste deel uit oceanen. Slechts een klein landoppervlak resteerde, voornamelijk bestaand uit bergen waarin zich vanwege de voortdurende erosie geen fossielen vormen. Het Zuni Basin was een van de zeldzame plekken met moeras, waar wel fossielen van landdieren bewaard zijn gebleven.'

Discovery Channel en de BBC maakten in samenwerking met de onderzoekers de documentaire `When dinosaurs roamed', waarin de drie dino's via animaties tot leven komen. De documentaire wordt zondag 16 juli op de Nederlandse televisie uitgezonden.

Gerectificeerd

Dinosaurussen

In het artikel Paleontologen ontdekken in VS drie nieuwe dinosaurussen (in de krant van dinsdag 19 juni, pagina 4) staat dat Discovery Channel de documentaire `When dinosaurs roamed' op 16 juli zal uitzenden. Dat is onjuist. De datum van uitzending is zondag 16 september.