DutchBird aast op gezinnetjes

Vliegtuigmaatschappij Dutchbird wil concurreren door gezinnen te trekken met kindermaaltijden en gameboys. Maar dan moet Schiphol het bedrijf s nachts wel vaker laten vliegen.

Op de tweede verdieping van een oude Fokkerbouwplaats in een afgelegen gebied in Schiphol-Oost huist het bedrijfje DutchBird. Geen internetbedrijfje of kleine kunsthandelaar, nee, dit is de nieuwste luchtvaartmaatschappij van Nederland. Met drie geleaste 757-toestellen, negentien gezagvoerders, zestien co-piloten en 80 stewardessen wil DutchBird deze zomer de chartermarkt veroveren. Niet door de prijzen te dumpen zoals het Britse EasyJet, maar door gezinnen met kinderen aan zich te binden. Gameboys, happybird maaltijden met frietjes en extra aandacht voor kinderen moeten de klant overtuigen.

Touroperator Sudtours richtte DutchBird in november vorig jaar op om tegenwicht te bieden aan de marktdominantie van de KLM-groep. Transavia en Martinair, beide KLM-dochters, hadden vorige zomer maar liefst negentig procent van de chartermarkt in handen. ,,Touroperators zijn voor hun chartervluchten volledig afhankelijk van de KLM-groep. Sudtours vond dat vervelend en besloot zelf vluchten te gaan organiseren'', zegt Mark Wentzel, directeur marketing en verkoop van DutchBird. Voor zijn overstap naar DutchBird bekleedde hij dezelfde functie bij Transavia.

DutchBird is niet de enige nieuweling op de Nederlandse vliegmarkt. Ook touroperator Travel Unie International, de moeder van Arke, Holland International en Kras, vliegt sinds november vorig jaar met een eigen maatschappij. De Duitse vliegmaatschappij Hapag-Lloyd, onderdeel van het Preussag AG concern waartoe ook Travel Unie behoort, zet voor de klanten van Travel Unie twee vliegtuigen in. ,,We willen zoveel mogelijk gebruik maken van eigen productiemiddelen'', aldus Hans Bakker, bestuursvoorzitter van Travel Unie International. Hapag-Lloyd trad in de zomer van 1999 toe tot de Preussag groep.

Zowel Hapag-Lloyd als DutchBird doet goede zaken. Hapag-Lloyd vult de twee toestellen probleemloos met klanten van Arke, Holland International en FIT Vliegvakanties. Ook DutchBird heeft weinig moeite om stoelen te verkopen aan de touroperators, onder andere aan Oad Reizen, Neckermann en NBBS. DutchBird denkt dit jaar 250.000 passagiers te vervoeren en winst te maken.

,,De omzet was geraamd op 110 miljoen gulden en de winst op meer dan vier procent'', zegt Wentzel. ,,Maar dat halen we niet. We waren uitgegaan van meer start- en landingsrechten, `slots' in vliegtaal. Vooral de nachtslots zijn een probleem. We hebben klanten om meer vluchten te bezetten, maar omdat we 's nachts niet mogen vliegen, kunnen we die klanten niet bedienen. Bovendien moeten we, als we per ongeluk door oponthoud wel in de nacht moeten landen, een boete betalen aan Schiphol. We zetten daardoor tot zes procent minder om dan gepland.''

De verdeling van de start- en landingsrechten is een groot probleem voor nieuwkomers. Slotcoördinator Airport Coordination Netherlands (ACN) verdeelt de slots aan de hand van EU-wetgeving. Een verdeling op basis van grandfather's rights. Had Transavia bijvoorbeeld vorig jaar vierduizend slots en hebben ze daarvan meer dan tachtig procent gebruikt, dan krijgt het bedrijf ook dit jaar minimaal 4.000 slots. Nieuwkomers hebben dit recht niet.

Schiphol heeft dit jaar 440.000 vluchten te verdelen. Jaarlijks komen er 20.000 slots bij. Zie daar de ruimte voor de nieuwkomers. Maar het aantal nachtslots blijft vanwege geluidsoverlast jaar in jaar uit gelijk. DutchBird en Hapag-Lloyd hebben dit jaar elk 31 nachtslots gekregen, 1 per week. ,,Daar kun je niet mee concurreren'', zegt ook Kees den Braven van het coördinatiecentrum.

DutchBird klopte deze week aan bij de Nederlandse mededingingsautoriteit. De boetes van Schiphol bedragen 1.100 gulden per keer. ,,Landingen in de nacht zijn niet te voorkomen'', zegt Wentzel. Schiphol heeft de boetes aan een maximum gebonden: 13.000 gulden. DutchBird heeft inmiddels zeven boetes betaald. Dus nog drie te gaan. ,,Als ze daar overheen gaan, bekijkt Schiphol de juridische mogelijkheden om overtreding tegen te gaan'', aldus de Schiphol-woordvoerder.