`Wij zijn er voor de kaarsjes op de taart'

De stem van technisch directeur Joop Alberda weegt het zwaarst bij de verdeling van de NOC*NSF-gelden in de aanloop naar de Olympische Spelen in 2004. Een pijnlijke operatie.

Joop Alberda moet vanavond zijn keuzes verdedigen tegenover het bestuur van NOC*NSF. De technisch directeur hoopt dan ook te horen of, buiten de 42 miljoen gulden, eventueel meer geld beschikbaar is voor de voorbereiding van de olympische ploeg op de Olympische Spelen in Athene. De sportbonden hebben in het kader van het project Performance 2004 namelijk met zo'n 30 miljoen gulden overvraagd.

Alberda wordt in budgettair opzicht geconfronteerd met de consequenties van zijn eigen beleid. Hij introduceerde in de topsport het begrip `onbegrensd denken' en moedigde de bonden aan om voor de Olympische Spelen in 2004 ambitieuze plannen in te dienen. De doelstelling voor `Athene' is om meer dan 25 medailles te winnen.

Wat is het verschil in vergelijking met de voorbereiding op de Olympische Spelen van afgelopen jaar?

Alberda: ,,De `operatie Sydney' was een overval op de sportwereld. Ambities zijn toen vertaald in programma's en programma's werden vertaald in geld. Daarvoor werd geshopt bij bedrijfsleven, overheid en de sport zelf. Ik heb twee jaar geleden bewust het bedrag van zestig miljoen gulden voor `Athene' laten vallen, omdat ik voorzag dat er ambitieuze programma's zouden worden ingediend. Het is onze eigen schuld, want we hebben de bonden zelf aangemoedigd om niet langer budgettair te denken.''

Hoe verklaart u dat NOC*NSF voor `Sydney' anderhalf miljoen overhield en voor Athene, ondanks het enorme bedrag, op voorhand geld tekort komt?

,,Het is onmogelijk kwalitatief verbeterde programma's van de ene op de ander dag te laten uitvoeren; dat heeft tijd nodig. De praktijk was soms weerbarstiger dan de theorie. Bovendien zaten sommige sporters tegen hun maximale belasting aan. Je kunt de training van volleyballers niet binnen een maand opvoeren van tien uur naar dertig uur per week. Dan staat er in no time niemand meer in de zaal.''

Hoe lost u dat probleem op?

,,Met het Sports Capability Maturity Model (SCMM), dat ik heb `geleend' van de softwarewereld. Dat is een format waarin de bonden de processen moeten beschrijven die nodig zijn om topprestaties te kunnen leveren. Bij de juiste toepassing heeft een bond dan alles, van grondstof tot eindproduct, onder controle. Het resultaat is dat je op langere termijn je positie en het succes kan voorspellen. De sporter moet in dat model zichzelf fysiek, mentaal, technisch en tactisch positioneren en de naaste concurrent en de wereldtop beschrijven. Als dat in kaart is gebracht, heb je de weg naar succes beschreven.''

Maar hoe komt u aan de informatie van rivalen?

,,Gewoon, vragen. Een wereldtopper is apetrots; die wil graag over zijn prestaties vertellen. De hele wereld mag het weten. Neem de schaatser Johann Olav Koss; die heeft zijn succesverhaal te boek gesteld. Dan mis je misschien het laatste detail, maar het moet dan je spionage-opdracht zijn om dat aan de weet te komen. Als NOC*NSF verzamelen wij alle plannen om het binnenkort gebundeld eerst in boekvorm, later digitaal aan te bieden. Dan beschik je over kennis die nooit verloren gaat, zoals tot voor kort wel het geval was als een atleet of coach ermee stopte.''

Kunnen alle ambities worden waargemaakt nu het budget met dertigmiljoen gulden is overvraagd?

,,Wij zijn als Team de Mission verantwoordelijk voor de kaarsjes op de taart. Alleen sporters die bewezen hebben dat ze internationaal kunnen presteren, pikken wij eruit. We zullen alleen de besten een kans geven om naar de Olympische Spelen te gaan. Natuurlijk, de bonden doen uiteindelijk wat wij ze hebben gevraagd en dat mogen we ze niet verwijten. Maar we zullen de ingediende programma's wel kritisch navlooien, dat is onze taak. Wij verstrekken geen subsidies en evenmin rechtengeld. Team de Mission moet gezien worden als een projectmaatschappij, die kansrijke plannen voor de Olympische Spelen sponsort. Soms heb ik het idee dat bonden vinden, dat NOC*NSF maar moet betalen. Zo werkt het dus niet. Zorgvuldig opgestelde programma's worden in principe gehonoreerd. Wij beschouwen dat als onze opdracht. Maar daar zit ook een opdracht boven: Nederland moet meer dan 25 medailles winnen. En bij een tekort aan geld werken we van boven naar beneden, van medaillekandidaten, via deelnemers naar nieuwe projecten. Mochten er acute problemen zijn, dan moeten de bonden bellen. Wij zoeken dan binnen onze regels een oplossing. ''

Vervangt voor sommige bonden het kapitaalkrachtige NOC*NSF niet de ontbrekende hoofdsponsor?

,,Dat zou ik niet willen beweren, maar het lijkt wel alsof de bonden een beetje achterover leunen, omdat wij zoveel zakken met goud hebben. Je kunt wel programma's aanbieden waarin the sky the limit is, maar als er geen sporters zijn die het kunnen uitvoeren, is voor ons the sky allerminst the limit. Misschien hebben we dan niet dezelfde hemel; dat kan toch?''

Wat is erop tegen het te verdelen budget van 42 miljoen te verhogen?

,,Niets, maar we moeten wel eerst helder hebben voor welke bedragen Team de Mission verantwoordelijk is en voor welke niet. En ik wil niet vooruitlopen op de presentatie tegenover het bestuur. We screenen eerst alle ingediende programma's en daarna zien we wel. Ik kan hooguit de problemen in kaart brengen. Mochten we dan nog geld tekortkomen, dan zullen we daar in gezamenlijkheid moeten uitkomen.''

,,Het moet de opdracht van NOC*NSF zijn om de bonden behulpzaam te zijn. Bijvoorbeeld met de korting op de basisbijdrage van SNS (Stichting Nationale Sporttotalisator), waar sommige bonden mee zijn geconfronteerd. Die proberen via Performance 2004 die gelden alsnog binnen te halen. Het betreft vergoedingen voor toernooien waarvan ik niet de noodzaak zie die te schrappen. Het is ook ons belang dat Nederlandse sporters aan sterke wedstrijden deelnemen. Ik vind dat we in die solidariteit klip en klaar moeten zijn.''