De cavalerie rijdt voor KPN

Nog maar een paar patronen hebben ze, Paul Smits en Maarten Henderson, terwijl ze zich van achter de KPN-huifkar de indianen van de financiële markt van het lijf houden. Maar wat klinkt daar in de verte? Hoefgetrappel en getrompetter! Het is de aanstormende cavalerie, in de persoon van de commissarissen Ton Risseeuw (ex-Getronics) en Dudley Eustace (ex-Philips). Komt het regiment op tijd?

Risseeuw kan rekenen op het nodige ontzag bij beleggers, maar op de korte termijn wordt met name de bemoeienis van Eustace met de dagelijkse gang van zaken bij KPN interessant. Eustace, die in 1992 begon als financiële topman bij het destijds geplaagde Philips, moet het allemaal bekend voorkomen: de koers van Philips smolt destijds weg, de schuldenlast was overweldigend en opsplits-suggesties vlogen de top om de oren.

Het recept van Eustace was om Philips volledig te concentreren op het gezondmaken van de balans. Kortlopende schulden moesten zo veel mogelijk worden verlengd om de aflossingsdruk weg te nemen, cash was king, en er was de Wet van Eustace. Die hield in dat de verhouding tussen groepsvermogen en rentedragende schulden 60:40 moest worden. De lezingen verschillen, maar toen Eustace aantrad was die verhouding rond de 25:75. Het lukte hem om de verhouding snel om te draaien.

Kan de Wet van Eustace nu worden toegepast op KPN? Op het eerste gezicht is de situatie daar niet zo dramatisch als bij Philips destijds. KPN heeft 23,2 miljard aan nettoschulden, en een groepsvermogen van 23 miljard. De verhouding is dus zo'n 50:50. Maar er is een belangrijk verschil. Philips zat boordevol met verborgen juwelen, waarvan de verkoop snel boekwinsten opleverde: van chipmaker ASML en het belang in een Matshushita-alliantie tot aan het vastgoed. En de markten zaten mee.

Bij KPN is het precies andersom. Eenderde van het groepsvermogen is wankel. De bezittingen van KPN bestaan voor meer dan de helft uit immateriële activa en het is de vraag of een uitverkoop in dit geval boekwinsten oplevert, of boekverliezen. En de markt zit bij KPN juist tegen.

Daartegenover staat Eustace's sterke reputatie, creativiteit (denk aan Philips' techno-lease) en het feit dat zijn moedertaal Engels is. Dat is bij de voornamelijk Engelssprekende indianen op de financiële markten een niet te onderschatten voordeel. Eustace en Risseeuw kunnen het verschil maken tussen een verloren strijd en een tijdig ontzet. Maar vermoedelijk niet zonder een pijl door hun eigen hoed op te lopen.