Vaccin tegen schadelijke winden

Australische boeren melden zich massaal aan om hun schapen en ander vee te laten inenten met een speciaal vaccin dat de productie van methaangas in het spijsverteringsstelsel van deze dieren moet tegengaan. Methaan is een schadelijk broeikasgas dat een rol speelt bij de opwarming van de aarde. De 114 miljoen schapen en de 27 miljoen stuks rundvee die in Australië leven zijn verantwoordelijk voor de uitstoot van veertien procent van de broeikasgassen van dit land.

Koeien en schapen zijn herkauwers. Hun spijsvertering is voor een groot gedeelte gebaseerd op de afbraakcapaciteiten van diverse bacteriën die in de pens leven. Onder deze micro-organismen bevinden zich ook methaanproducerende bacteriën die de voedingsstoffen afbreken tot het gasvormige methaan. De dieren voeren het gas af via boeren en winden.

Het vaccin bestaat uit gedode bacteriën die bij het dier worden ingespoten. Het brengt een specifieke afweerreactie teweeg, waardoor het lichaam van het dier ook de methaanproducerende bacteriën in de pens opruimt.

Het loopt storm voor het vaccinatie-experiment dat het Australische onderzoeksinstituut CSIRO voor het eerst grootschalig wil opzetten. Inmiddels zijn er al 635.000 schapen en 410.000 runderen voor aangemeld. De vaccinatie is beschikbaar tegen een kleine vergoeding of zelfs gratis.

Niet het leveren van een bijdrage aan het milieu, maar vooral het feit dat de injectie ook de productiviteit van de dier ten goede komt, trekt de Australische boeren over de streep. Doordat er minder voedingsstoffen in de vorm van methaan ontsnappen, wordt de spijsvertering een stuk efficiënter.

Het methaanvaccin bevindt zich nog in de experimentele fase. Slechts duizend dieren zijn er tot nu toe mee behandeld. In 2003 hopen de onderzoekers een commercieel vaccin voor schapen op de markt te brengen, gevolgd door een commercieel rundervaccin in 2005.

De Wageningse hoogleraar Veevoeding prof.dr.ir. S. Tamminga denkt wel dat het zal werken. ,,Er zijn in de veevoederindustrie ook chemische stoffen bekend die hetzelfde effect beogen. Ik vraag me echter wel af in hoeverre micro-organismen zich op den duur weer aanpassen aan het vaccin, waardoor het onwerkzaam wordt.''