Transparante kosten

Sinds 1 januari 2000 kunnen assurantietussenpersonen klanten honderden tot duizenden guldens provisie teruggeven bij het afsluiten van een hypotheek, levens- of schadeverzekering. De consument moet alert zijn.

Uw wasmachinereparateur, loodgieter, huisschilder, timmerman of hovenier, allemaal verdienen ze hun brood per uur. Menig financieel bemiddelaar daarentegen profileert zich sinds jaar en dag als `gratis', `volledig kosteloos' en toch `onafhankelijk' en `objectief'. Uiteraard is dat niet waar. Uw tussenpersoon leeft van provisies op de financiële producten die hij verkoopt.

Een beleggingshypotheek van 800.000 gulden kan bijvoorbeeld 20.000 gulden opleveren, een twee ton grote koopsom 7.000 gulden, terwijl een uitvaartpolisje altijd nog zo'n 600 gulden in het laatje brengt. Schadeverzekeringen bieden, anders dan levenpolissen en hypotheken, provisiebedragen per jaar. Zo doen autoverzekeringen vaak 15 tot 20 procent van elke premie, inboedel- en opstalpolissen 27,5 procent, reis- en aansprakelijkheidsverzekeringen 25 procent, ziektekostenverzekeringen 10 procent, terwijl van rechtsbijstand- of arbeidsongeschiktheidsverzekeringspremies 20 procent naar tussenpersonen gaat. Elk jaar weer, of u claimt of niet. Ongemerkt kan het provisiesysteem hierdoor duur uitpakken. Daarnaast kan het uw bemiddelaar ervan weerhouden de goedkoopste polis te bieden. Want hoe duurder uw verzekering, des te meer hij eraan verdient.

Tot 1 januari 2000 konden bemiddelaars hun klanten formeel niet minder voor hun diensten laten betalen. De Wet assurantiebemiddelingsbedrijf (WABB) verbood namelijk om provisie (deels) door te schuiven naar klanten [verbod op retourprovisie]. Scoorde een intermediair dus 16.000 gulden op een beleggingshypotheek, dan mocht hij daarvan wettelijk niets doorgeven aan de cliënt. Dat is nu verleden tijd, doordat artikel 16 van de WABB anderhalf jaar geleden is geschrapt. De gemiddelde consument echter, heeft zijn weg naar de honderden tot duizenden guldens verzekeringsvoordeel die dat kan opleveren nog niet gevonden. Ook u kon het woord `retourprovisie' mogelijk niet plaatsten. De overheid heeft er geen campagne aan gewijd, terwijl de tussenpersonenorganisaties NVA en NVBA er, uit vrees voor ernstige schade aan hun branche, niets in zien.

Slechts een beperkt aantal tussenpersonen biedt retourprovisie aan. Het Assurantie Service Centrum (ASC), een samenwerkingsverband van drie bemiddelaars, timmert vooral aan de weg met retourprovisie op schadeverzekeringen. Na betaling van een jaarlijks serviceabonnement van ƒ275 plus 7 procent assurantiebelasting krijg je van ASC alle provisies op schadeverzekeringen retour. Daarnaast retourneert ASC de provisie op hypotheken (contant op de bank) plus driekwart van de provisie op levensverzekeringen (uitgesmeerd over tien jaar; het geld wordt bewaard in een beheerstichting).

Een invuloefening op de internetsite van dit bedrijf helpt het jaarlijkse voordeel op schadeverzekeringen te schatten. Dat kan vooral aantikken bij arbeidsongeschiktheidsverzekeringen, want de jaarpremies daarvan belopen vaak duizenden guldens en de provisie 20 procent. Naast kortingen is er volgens Janet Wijnolts van ASC extra voordeel te behalen. ,,Vaak kunnen wij leden goedkopere schadeverzekeringen aanbieden dan hun huidige. Er zijn namelijk verzekeraars die voor de helft van de premie exact hetzelfde bieden. Juist daarin zitten grote besparingen.'' Voor auto- en ziektekostenverzekeringen van leden, zo beschrijft de ASC-folder, checkt men jaarlijks of een klant uit alle aanbieders de goedkoopste verzekeraar heeft.

Ook de Rotterdamse bemiddelaar in hypotheken en levensverzekeringen Innovite – drie man sterk – werkt met retourprovisie. Wie bij dit kantoor een hypotheek en/of levensverzekering afsluit, krijgt alle provisie minus 1.750 gulden retour op zijn bankrekening. In die 1.750 gulden zitten 500 gulden offertekosten en 1.250 gulden voor een vijfjarig serviceabonnement. Een voorbeeld. Over een spaarhypotheek van 450.000 gulden ontvangt Innovite 9.000 gulden provisie. Van dit bedrag boekt men 7.250 gulden (9.000 minus 1.750 gulden) terug naar de klant. Sluit deze klant binnen vijf jaar nog iets af, bijvoorbeeld een overlijdensrisicoverzekering met een provisie van 1.000 gulden, dan krijgt hij de provisie daarop minus 500 gulden retour, want het serviceabonnement loopt dan nog. Sluit de klant alleen een financieel product met een provisie onder de 1.750 gulden , bijvoorbeeld 800 gulden, dan hoeft hij niet bij te betalen. Wel houdt Innovite bij de eerst volgende verzekering nog 950 gulden in. De klant die niet op een offerte ingaat, betaalt niets.

,,Aan een hypotheek werken wij 5 tot 10 uur'', zegt Vincent Tiber, directeur van Innovite. ,,Dan is die 1.750 gulden goed betaald.'' Hij vindt het onzin aan een hypotheek van 800.000 gulden meer te verdienen dan aan een hypotheek van 300.000 gulden, ,,want het werk is hetzelfde.'' Innovite zegt levensverzekeringen en hypotheken te kunnen bieden van de meeste grote banken en verzekeraars.

Weer anders werkt Finion, een samenwerkingsverband van enkele tientallen assurantiebemiddelaars. Finion geeft volgens de folder ,,ondersteuning bij al uw beslissingen op financieel gebied. Of het nu gaat om het doornemen van uw arbeidsvoorwaarden, het invullen van uw belastingformulier of het kiezen en afsluiten van een levensverzekering.'' Finion vraagt een inkomensafhankelijk maandelijks abonnementsgeld en verrekent dat zo mogelijk met retourprovisies op verkochte financiële producten. Een voorbeeld. Een stel met een gezamenlijk onzuiver inkomen minus de aftrek voor de eigen woning van 110.000 gulden betaalt maandelijks 150 gulden, maar betaalt maar 10 gulden per maand, omdat men maandelijks 40 gulden retourprovisie ontvangt op schadeverzekeringen en 100 gulden op de hypotheek van drie ton.

Krijg je dus straks overal waar voor je verzekeringsgeld? Ivo Valkenburg van De Wildbaan Groep, een bedrijf dat tussenpersonen tegen betaling van kennis voorziet, is nog sceptisch. ,,Korting is mooi, maar het zegt helemaal niets over de kwaliteit van het advies'', zegt hij. Naast korting signaleert Valkenburg tegenwoordig andere wijzigingen in de beloning van bemiddelaars. ,,Vroeger bedroeg de provisie op een beleggingsverzekering éénmalig 4 procent van alle premies. Nu kiezen tussenpersonen vaker voor een jaarlijks terugkerende beloning die meer in verhouding staat tot de aan een klant bestede tijd. Vooral kleine en middelgrote verzekeraars laten tussenpersonen vaker zelf de provisiehoogte per klant bepalen.''

Goede financiële advisering staat en valt volgens Valkenburg met duidelijkheid over de inhoud van de dienstverlening en de beloning daarvoor. ,,Een alerte consument durft zijn tussenpersoon daarnaar te vragen. Word je persoonlijke situatie deskundig geïnventariseerd? Hoeveel producten vergelijkt de tussenpersoon om de beste oplossing te vinden? Hoe zorgt de tussenpersoon dat je verzekeringspakket up-to-date blijft? Bij zo'n transparante dienstverlening hoort ook openheid over de kosten van een product. En dan blijkt vaak, net zoals in andere branches dat hoe hoger de kwaliteit is, des te hoger ook meestal de investering. Daar is niets mis mee, zolang je maar weet wat je voor je geld krijgt. Praat daarover dus met je tussenpersoon. Nee, heb je, ja kun je krijgen.''

Websites: www.wildbaan.nl;

www.finion.nl;

www.asctopadvies.nl;

www.innovite.nl