Tory-leider Hague weg na zege Labour

De Britse Tory-leider William Hague is vanochtend afgetreden nadat premier Tony Blair gisteren met een grote meerderheid de verkiezingen won en een historische tweede regeringstermijn voor Labour verwierf.

De landslide voor Labour voltrok zich tegen de achtergrond van een opkomst van minder dan zestig procent, het laagste cijfer in tachtig jaar. In het nieuwe parlement krijgt Labour als de tellingen zijn afgerond vermoedelijk 413 zetels, een meerderheid van 167, iets kleiner dan in 1997. De Conservatieve campagne tegen de mogelijke komst van de euro leverde geen winst op. Ze houden 164 zetels, terwijl de Liberal Democrats 7 zetels winst boekten en uitkomen op 47.

Hague's aftreden leidde vanochtend tot een scherpe koersval van het pond. De markten lijken het waarschijnlijker te vinden dat de Britten willen toetreden tot de gemeenschappelijke Europese munt, waarvoor een devaluatie met zeker tien procent nodig is. Tegenover de dollar belandde het pond op zijn laagste koers sinds begin 1986. Ook ten opzichte van de euro daalde het pond verder. In guldens noteerde de munt vanmorgen 3,5796 gulden, de laagste koers in drie weken.

Premier Blair noemde de uitslag gisteravond ,,historisch'', omdat nog geen Labourpremier twee keer achter elkaar voor een volle termijn is herkozen. De uitslag is volgens hem ,,een mandaat om ons werk voort te zetten'', de verbetering van scholen, ziekenhuizen en pensioenen.

Hague zei gisteravond al ,,diep teleurgesteld'' te zijn, maar de wil van de kiezer te respecteren. Volgens hem had de partij ,,veel om over na te denken'', omdat zijn partij er niet in was geslaagd een alternatief voor de huidige regering te worden. Volgens pro-Europese Tory-kopstukken was de `ruk naar rechts' onder Hague een ,,enorme strategische misrekening'', die de partij,,extremistisch'' deed lijken.

Premier Blair zal vandaag koningin Elizabeth officieel vragen het nieuwe parlement bijeen te roepen. Daarna maakt hij een herschikking van zijn kabinet bekend met nieuwe rollen voor vice-premier Prescott en Jack Straw (Binnenlandse Zaken).

De Tories blijven hoofdzakelijk een Engelse, geen Britse partij; in Schotland haalden ze één zetel, in Wales geen. De Tories behaalden relatieve winst in gebieden die door de mond- en klauwzeercrisis zijn getroffen, maar verloren door tactisch stemmen een onverwachts groot aantal districten aan de Liberal Democrats.

De nationalistische partijen in Schotland en Wales deden het relatief slecht. De uitslagen van Noord-Ierland worden vanmiddag verwacht. De extreem-rechtse British National Party maakte een comeback door in Oldham, het toneel van recente rassenrellen, maar liefst zestien procent van de stemmen te halen.

De leider van de Liberal Democrats, Charles Kennedy, noemde zijn winst het bewijs dat de Britse politiek een ,,relevante en verantwoordelijke oppositie'' nodig heeft. Zijn partij heeft zich links van Labour gepositioneerd met een roep om belastingverhoging.

Parijs en Berlijn feliciteerden de Britse premier vanmorgen met zijn verkiezingsoverwinning en spraken de hoop uit dat Blair zijn ruime mandaat zal aanwenden om Groot-Brittannië voor invoering van de euro te winnen.

UITSLAG,ANALYSE pagina 5

HOOFDARTIKEL pagina 7