Het feest van playboy Menem is voorbij

Op bevel van de rechter werd oud-president Carlos Menem van Argentinië gisteren gearresteerd en onder huisarrest geplaatst. Menem wordt verdacht van wapensmokkel met Kroatië en Ecuador. Hij kan tien jaar cel krijgen.

Zijn 53 koffers stonden al klaar voor de huwelijksreis. Syrië, het geboorteland van zijn ouders, was de bestemming. Daar zou hij zijn vijfendertig jaar jongere Miss World ,,eens lekker verwennen'', zo beloofde ex-president Menem (70) tien dagen geleden op zijn sprookjeshuwelijk met de Chileense schoonheidskoningin Cecília Bolocco (36).

Het heeft niet zo mogen zijn. Gisteren besloot de Argentijnse rechter de flamboyante ex-president te laten arresteren. Rechter Jorge Urso vreesde dat Menem zijn bezoek aan Syrië zou aangrijpen om te ontsnappen. Het is de eerste keer in de geschiedenis van Argentinië dat een ex-president onder een democratisch regime wordt aangehouden en berecht.

Menem wordt ervan verdacht tussen 1991 en 1995 voor tien miljoen dollar aan wapens te hebben gesmokkeld naar Kroatië en naar Ecuador. Op beide landen rustte in die tijd een wapenembargo. Tussen Syrië en Argentinië bestaat geen uitleveringsverdrag. De huwelijksreis had dus wel eens een ander doel kunnen hebben.

Vanwege zijn hoge leeftijd hoeft Menem voorlopig niet de cel in. Maar de beslissing van de rechter betekent het einde van de man die zichzelf vorig jaar nog uitriep tot ,,de beste en meest buitengewone president aller tijden''.

,,De laatste strohalm'', noemde een krant het huwelijk tussen de ex-president en de ex-miss op 26 mei. Op muziek van Frank Sinatra gaven de echtelieden elkaar het jawoord. Ze dansten de tango onder loeiend applaus van het publiek. Maar voetballer Maradona, acteur Alain Delon en `goede vriend' George Bush senior kwamen niet opdagen.

Gehuld in slechts een Argentijse vlag poseerde Bolocco onlangs op de cover van een bekend weekblad. In het bijbehorende interview zei ze zeker te weten dat haar van corruptie beschuldigde aanstaande in 2003 opnieuw president van Argentinië zou worden. Zoals ze ook zeker wist dat het geschatte fortuin van tien miljoen dollar dat Menem tijdens zijn presidentschap opbouwde, ,,uitsluitend voortkomt uit zijn eigen inspanning''.

Een meerderheid van de Argentijnen denkt daar anders over. ,,Het feest is voorbij'', zei president De la Rua toen hij vorig jaar Menem opvolgde. Een playboy omringd door champagnedrinkende hielenlikkers. Dat was het beeld na tien jaar presidentschap van Carlos Menem. ,,Die is van mij, van mij, van mij!'', riep Menem toen de pers hem betrapte in een Ferrari die hij cadeau had gekregen van een maffiose connectie.

Zelf heeft Menem zijn verlies aan prestige nooit erkend. ,,Mijn prestaties kennen geen vergelijk, en daarom kom ik terug'', blijft hij herhalen. Hoe hij dat wil doen is onduidelijk. Zijn partij liet hem vallen toen hij zich in 1999 voor een derde keer tot president wilde laten kiezen. Na deze nederlaag plakte Menem heel Argentinië vol met posters van zijn eigen hoofd. `President 2003' stond erop.

Volgens zijn biografen komt de houding van Menem voort uit de overtuiging dat hij de reïncarnatie van een Argentijnse caudillo is. Een caudillo heeft geen tekortkomingen. Al maakt hij fouten en overtreedt hij wetten: een caudillo is de hand van God. ,,Ik ben onschuldig, want ik ben slechts de weg gegaan die mij door God is gewezen'', zei Menem toen hij gisteren werd opgepakt.

Het belangrijkste wapen van de caudillo is echter zijn machismo. Tijdens zijn presidentschap heeft Menem daar gretig gebruik van gemaakt. Op een paard, met witte cowboylaarzen aan, galoppeerde hij in 1989 letterlijk de hoofdstad Buenos Aires binnen. Nog geen jaar later zette hij zijn vrouw op de stoep van het presidentiële paleis met de mededeling: ,,Ik doe haar in de uitverkoop.''

Vanaf dat moment was het ten paleize een komen en gaan van dames, wat Menem de bijnaam Semen, ofwel sperma, opleverde. Potentie is een eigenschap die in Argentinie hogelijk wordt gewaardeerd. Potentie was ook wat Menem de eerste vijf jaar uitstraalde. ,,Het doet er niet toe of hij corrupt is, hij zegeviert'', was een veelgehoorde uitspraak in die tijd.

Maar in de tweede termijn begon het enorme gevolg van kleermakers en manicuren rond Menem te irriteren. De kranten beschreven hoe Menem tussen elke set van zijn spelletje tennis met president Bush door de kapper moest worden bijgekamd. Zijn cowboy-uitrusting was ingeruild voor Armani-pakken, zijn gezicht werd drie keer plastisch geopereerd. Intussen had zijn voormalige echtgenote hem beschuldigd van betrokkenheid bij wapenhandel en stelde ze hem verantwoordelijk voor de dood van zijn eigen zoon. Carlito Menem kwam in 1998 om bij een nooit opgehelderd helikopterongeluk. Hij zou zijn vermoord door wapensmokkelaars die onder leiding van zijn vader stonden.

`Opgedroogd' luidt nu het oordeel van Argentijnse commentatoren. ,,De arrestatie van de ex-president zal het land op geen enkele manier destabiliseren'', zei president De la Rua gisteren. ,,Het recht zal zijn beloop hebben.''