Zonder vangnet

HOE GROTER DE getallen, hoe meer het voorstellingsvermogen tekortschiet. Wat betekent het als een bedrijf een schuld heeft van ruim vijftig miljard gulden (23,2 miljard euro)? Kan het zo'n last overleven? Zou er één zinnig iemand zijn – belegger, bankier of werknemer – die nog vertrouwen heeft in zo'n onderneming? Voor het goede begrip: een schuld van 50 miljard gulden is gelijk aan een tiende deel van de totale Nederlandse staatsschuld. Het telecombedrijf KPN is de ongelukkige. Eind vorige week werd bekend dat KPN in het eerste kwartaal een verlies heeft geleden van 539 miljoen euro, ruim meer dan een miljard gulden. Maar het belangrijkste nieuws was wel de duikeling die het aandeel maakte na het bericht dat de directie nieuwe aandelen wil uitgeven voor de halve prijs. Hierdoor verloor het een vijfde van zijn beurswaarde.

Het is nog maar een paar jaar geleden dat KPN gewoon PTT heette en naast de post de telefoonverbindingen verzorgde voor abonnees in Nederland. Een overheidsdienst met een stoffig imago. Degelijk maar niet toegerust voor de goldrush die in de jaren negentig zou volgen, de grote trek naar de telecommunicatiemarkt waarop KPN als verzelfstandigd staatsbedrijf furore hoopte te maken. Onder leiding van oud-politicus W. Dik (D66) at KPN zich bol aan andere telecombedrijven. Het gevolg was een schuldenlast die, nu Dik weg is, met rente en al als de spreekwoordelijke steen om de nek van het huidige management hangt.

HOEWEL DE BERICHTEN over een aandelenuitgifte niet zijn bevestigd, is het logisch dat KPN het in deze hoek zoekt. Nieuwe aandelen leveren nieuw geld op. Maar daarmee is niet alles gezegd. KPN, nog altijd voor ruim een derde in handen van de staat, zal in hoog tempo onderdelen van de hand moeten doen om vertrouwen te herwinnen. Anders gezegd: het moet zijn schuld verkopen – zeer waarschijnlijk met fors verlies. En het zal moeten vechten om te voorkomen dat het bij de huidige lage koers zelf wordt overgenomen. Deze bijna onoverzienbare taak draagt een dramatiek in zich die voor het Nederlandse bedrijfsleven ongekend is. Het management kan nu tonen wat het waard is. De aandeelhouder, groot en klein, kijkt ademloos toe naar deze acrobatiek zonder vangnet. Er is één schrale troost: KPN is niet de enige. De hele telecomsector lijdt verlies en staat voor een grote sanering. Alleen de sterksten zullen overleven.