`Opportunistisch' en veel klagen over eindexamens

Het eindexamen 2001 leverde een recordaantal klachten op: 42.000. Het Landelijk Aktiekomité Scholieren (LAKS), dat de klachten verzamelt, wijt de toename vooral aan het internet. Lekker makkelijk: 38.000 klachten kwamen dit jaar per e-mail.

Volgens Sebastiaan Steenman van het LAKS heeft klagen zin, omdat de normering pas na afloop van de examens door het Cito en de Centrale Examencommissie Vaststelling Opgaven (CEVO) wordt vastgesteld. ,,Vlak voor de normeringsvergadering half juni hebben we altijd een gesprek met het Cito en de CEVO, waarin we ze de klachten van dat jaar voorleggen. Die klachten hebben we dan inmiddels ook geanalyseerd. En we zien dat dat effect heeft. Het is ook niet alleen getalsmatig, er blijken ieder jaar weer examens te zijn waar relatief veel klachten over binnenkomen'', zegt Steenman.

Maar het CITO, dat in opdracht van de overheid de examens opstelt, ziet zo langzamerhand een `cultuur van klagen over de eindexamens' ontstaan. ,,Leerlingen lijken er vanuit te gaan dat als ze maar klagen, de normering wel wordt aangepast'', zegt Ed Kremers, woordvoerder van het CITO ,,Op die manier kunnen we niet veel waarde hechten aan het aantal klachten.'' Steenman van het LAKS vindt op zijn beurt dat de toename van het aantal klachten niet betekent dat er minder waarde aan gehecht moet worden.

Het Cito zegt beleefd het werk van het LAKS erg te waarderen, maar het is volgens Kremers niet zo dat examens waar veel over wordt geklaagd, ook altijd slecht gemaakt zijn. Er worden steekproeven genomen en daardoor weet het CITO hoe het hele examen en de afzonderlijke opgaven zijn gemaakt. ,,Het is vooral op basis van die gegevens dat we de normering vaststellen. De informatie van het LAKS is als aanvulllende informatie erg nuttig'', aldus Kremers. Zo worden volgens hem altijd wel een paar fouten in de vragen ontdekt, die aan de nakijkende docenten kunnen worden doorgegeven.

Omdat de normering pas achteraf wordt vastgesteld, is er ook niet echt sprake van `een moeilijk examen'. Als een examen erg lastig blijkt, wordt de normering naar beneden bijgesteld. Het gemiddelde cijfer van de eindtoetsen wijkt volgens Kremers per vak nooit veel af van andere jaren.