`Mijnheer Derby, gaat u zitten'

,,Mijnheer Derby!'' Op 8 december 1982 hoort de Surinaamse vakbondsleider Fred Derby deze woorden als de deur van zijn cel in Fort Zeelandia, Paramaribo, opengaat. Het is na de beruchte nacht waarin zestien prominente Surinamers, critici van het militaire bewind, gevangen zijn genomen. Vijftien van hen worden doodgeschoten. Alleen Derby blijft ongedeerd.

Militairen tillen Derby op, die slechts gekleed is in zijn onderbroek, en brengen hem naar de kamer van bevelhebber Bouterse. Kort daarvoor zijn vijf anderen uit de cel gehaald en naar Bouterse gebracht. Daarna klonken er schoten. Derby was ervan overtuigd dat ze waren doodgeschoten. Eenmaal in de kamer van Bouterse hoort hij de bevelhebber zeggen: ,,Zo mijnheer Derby, gaat u zitten.''

April vorig jaar heeft Derby deze getuigenis op band laten vastleggen. Twee weken geleden overleed hij. Na zijn dood mocht zijn verhaal worden gepubliceerd. Dat gebeurt vandaag in deze krant.

Derby vertelt hoe Bouterse en een andere militair, Bhagwandas, ruzieden. Deze roept tegen Bouterse: ,,Iedereen moet eraan!'' Bouterse stuurt Bhagwandas weg en zegt tegen Derby: ,,Kijk nou eens wat er gebeurt. (..) Ik heb de zaak niet meer in de hand. Heb je gezien wat Bhagwandas hier allemaal aan mij zegt?'' Later die dag wordt Derby opnieuw aan de bevelhebber voorgeleid. Hij mag naar huis. Huilend en verward zoekt Derby zijn broek en verlaat het fort.

POSTUME GETUIGENIS: pagina 35