Verbod op reclame voor tabak

De Tweede Kamer steunt het voorstel van het kabinet om vrijwel alle tabaksreclame te verbieden. Om sigaretten te mogen kopen moet iemand 16 jaar zijn, vindt de Kamer. Het kabinet wilde 18 jaar als leeftijdsgrens.

Dit bleek gisteren tijdens het debat met minister Borst (Volksgezondheid) over een aantal wijzigingen van de Tabakswet. Ook komen er meer ruimtes, zoals werkplekken en sportkantines, waar roken verboden is, al wordt het voorlopig aan beheerders en gebruikers overgelaten om dat te regelen.

Borst wil, met steun van een meerderheid in de Kamer, dat op den duur tabaksartikelen alleen nog maar bij de `sigarenboer' kunnen worden gekocht. Daartoe gaat ze geleidelijk aan het aantal verkooppunten (horeca, benzinestations, supermarkten) verminderen, zo kondigde ze aan.

Haar plan om ook alle 28.000 sigarettenautomaten te verbieden, schort ze op. Tot 1 januari 2003 krijgt de tabaksindustrie de tijd om ze zodanig om te bouwen dat kinderen onder de leeftijdsgrens er geen sigaretten uit kunnen halen.

Het voorstel van het kabinet om vrijwel alle reclame te verbieden, sluit grotendeels aan bij de richtlijn die de Europese Unie begin 1998 heeft vastgesteld, maar die overigens later door het Europese Hof op formele gronden werd afgekeurd. Het komt er op neer dat op korte termijn alle `buitenreclame', behalve die aan de pui van de tabaksspeciaalzaak, wordt verboden. Dit geldt ook voor alle reclame die op de jeugd is gericht. Op iets langere termijn is alle reclame verboden in tijdschriften en bioscopen en geldt er ook een verbod op de sponsoring van evenementen. De minister kan, na goedkeuring van de wet, zelf nauwkeurig regels stellen aan tabaksreclame.

Het kabinet en een groot deel van de Kamer (CDA, VVD) vinden dat maatregelen om het roken te ontmoedigen allereerst een zaak is van tabaksindustrie, verkopers, werkgevers en beheerders. Uitgangspunt hoort de bescherming van de jeugd en van de niet-roker tegen de gevolgen van het roken te zijn. Maar als bijvoorbeeld blijkt dat in bedrijven personeel niet kan beschikken over voldoende rookvrije werkplekken of gemeenschappelijke ruimten, biedt de wet de minister de mogelijkheid dat met een algemene maatregel van bestuur af te dwingen. In alle overheidsgebouwen, gebouwen in de zorgsector en gesubsidieerde gebouwen in de kunstsector komt er een volledig rookverbod in alle gemeenschappelijke ruimten en op plaatsen waar het publiek komt.

Een ruime meerderheid in de Kamer (CDA, D66, GroenLinks en VVD) wil dat 16 jaar de leeftijdsgrens wordt voor de verkoop van sigaretten. Borst vindt 18 jaar beter, omdat bij die grens de jeugd beter wordt beschermd en die leeftijd ook aansluit bij andere verboden, zoals voor de koop van sterke drank of van softdrugs. De Kamer meent echter dat een verkoopverbod bij 16-jarigen beter te handhaven is, voldoende effect heeft omdat de meeste jongeren nu al voor die leeftijd met roken beginnen en 16-jarigen al goed zelf kunnen afwegen of ze willen roken of niet.

Veel fracties maken zich grote zorgen over de naleving van alle ge- en verboden in de nieuwe Tabakswet. Voor een betere controle op de uitvoering van de Tabakswet (drankwet en voedselveiligheid) worden er eind volgend jaar 50 extra inspecteurs bij de Keuringdienst van Waren aangetrokken.