Geknipt

`Opeens heb je het. Je wordt conducteur.' Die meest recente wervingstekst van de Nederlandse Spoorwegen nodigt iedereen die `tussen de 1.60 en 1.96 meter langs is, goed kleuren kan onderscheiden en geen strafblad heeft' uit te solliciteren. Elk willekeurig diploma is mooi meegenomen.

Bij de sollicitatieformulieren voor de functie van conducteur zit een vragenlijst, zodat mogelijke kandidaten hun eigen geschiktheid kunnen testen. Omdat één van de twee mogelijke antwoorden sociaal wenselijk is en de ander tegen het a-sociale aan, is het bijna onmogelijk als ongeschikt uit de test naar voren te komen. Kijk maar mee naar de vragen. Stel: een reiziger begint tegen je te schelden. Wat doe je? A: Je gaat er niet op in, zegt hem vriendelijk gedag en je gaat verder met je ronde. B: Je pikt het niet en zegt de man eens flink de waarheid. Lastige keuze, vooral als je conducteur wilt worden.

Of deze dan: Een reizigster die je wel kent, kan haar kaartje niet vinden. Wat doe je? A: Je geeft haar tijd rustig het kaartje te zoeken, of B: Je luistert echt niet naar die eeuwige smoesjes en laat haar meteen betalen voor een duurder kaartje tegen treintarief.

Na het beantwoorden van de vragen kan de sollicitant berekenen of hij geschikt is. Bijna alles goed levert de aanbeveling `Meteen solliciteren!' op. Maar wat concludeert de NS-test als de sollicitant expres alle verkeerde antwoorden geeft? `Wij weten het niet zeker. Maar: Kom voor de zekerheid toch maar solliciteren'.

Opeens heb je het. De NS heeft wel érg hard nieuw personeel nodig.