`Die jongens zijn onverbeterlijk'

Voor de politie Utrecht is jeugdcriminaliteit een vrijwel onbeheersbaar probleem. Korpschef Vogelzang legt uit.

De Utrechtse korpschef Vogelzang zei gisteren bij de presentatie van het jaarverslag dat een groep van driehonderd criminele jongeren een `harde kern' van criminaliteit in de stad vertegenwoordigen. Als het aan hem ligt moeten minderjarigen criminelen als volwassenen kunnen worden berecht.

Wie zijn die driehonderd criminele jongeren?

,,Vooral jongens die wonen in de stad Utrecht, Amersfoort, Zeist, Nieuwegein, Maarssen en een enkeling in Veenendaal. Ze wonen in de sociaal zwakkere wijken als de Utrechtse wijk Kanaleneiland. Ze zijn tussen de twaalf en de twintig jaar. Zeventig tot tachtig procent is van Marokkaanse afkomst.''

Zware criminelen?

,,Als je het hebt over een `harde kern' denkt iedereen aan mensen die zware delicten plegen. Aan georganiseerde misdaad. Dat valt wel mee: ze maken zich schuldig aan diefstal uit auto's, bedrijfsinbraak, straatroof. Maar het gaat me niet zozeer om de ernst van de delicten, het gaat me vooral om hun onverbeterlijkheid. Ze zijn verantwoordelijk voor tachtig procent van de jeugdcriminaliteit. Dat zijn ongeveer vijftigduizend misdrijven.

,,Het afgelopen jaar heeft de Utrechtse politie de verrichtingen van deze groep nauwgezet kunnen volgen met een cliëntvolgsysteem. Die jongens worden persoonlijk begeleid door politie, justitie en reclassering. Dan zie je niet alleen wat ze feitelijk doen, maar ook onder welke omstandigheden ze dat doen.''

Wat doet u nu met die jongens?

,,Ze worden vier tot tien keer per jaar opgepakt. Sommigen zelfs zeventien keer. Dat moet toch ongeveer voldoende zijn, zou ik zeggen. Meestal voor kleine misdrijven. Maar ze verschijnen niet op afspraken, ze frustreren persoonlijkheidsonderzoeken, ze komen niet op zitting. Ze verrichten hun taakstraf en gaan intussen gewoon door met hun kraakjes. Ze mogen niet na half tien 's avonds de straat op en dat doen ze toch. Dan ziet de wijkagent ze weer staan bij hun criminele vriendjes. Dat moddert maar door.

,,Ze komen terecht in circuits die onverbeterlijker zijn. Criminelen die zich bezighouden met overvallen en interregionale inbraken zijn hun voorbeelden. Voor je het weet schuiven ze door op de misdaadladder.''

Dus zet u ze vast?

Ik vind dat we deze jongens, als we ze oppakken, 24 uur moeten kunnen vastgehouden. Het liefst in een internaat, zoals de Glen Millschool bij Wezep in Overijssel. Je moet ze normen en waarden bijbrengen op een indringende manier. Het liefst onder begeleiding. Jammer genoeg is er onvoldoende capaciteit om ze zo op te vangen. Dan moet je ze maar vastzetten.

U stelt voor het jeugdstrafrecht af te schaffen voor deze groep?

Inderdaad. Het jeugdstrafrecht is sterk georiënteerd op opvoeding, groei en verbetering. Ze hebben een grote sociale achterstand, geen onderwijs gevolgd. In de Marokkaanse cultuur maakt een harde aanpak indruk, daarom hoop ik dat dit werkt. Anders zie ik ze echt in de onverbeterlijke circuits terechtkomen.''

    • Jutta Chorus