Raketschild in gevaar in Senaat

Het controversiële plan van de Amerikaanse president Bush voor een antiraketschild dreigt het eerste slachtoffer te worden van de machtswisseling in de Amerikaanse Senaat.

Vooraanstaande Democratische senatoren maakten gisteren duidelijk niet van zins te zijn het plan in zijn huidige vorm te aanvaarden. De nieuw aantredende meerderheidsleider in de Senaat, de Democraat Tom Daschle, zei in een vraaggesprek op televisie dat hij weliswaar bereid was meer onderzoek naar het schild te laten verrichten, maar dat Bush met de aankondiging van de ontwikkeling ervan een ,,voorbarig besluit'' had genomen dat de Democratische partij niet zomaar accepteert.

Daschle onderstreepte dat er onder Democraten grote bezorgheid bestaat dat het miljarden dollars kostende plan in strijd is met het Anti-Raketverdrag (ABM) uit 1972. ,,Als je me vraagt, moeten we het ABM-verdrag overtreden; als je me vraagt, moeten we iedere bondgenoot van ons vervreemden, naast China en Rusland; als je vraagt of we iets in werking moeten stellen waarvan nog niet duidelijk is of het werkt, dan zeg ik nee.''

Het ABM-verdrag verbiedt de Verenigde Staten en Rusland zich onkwetsbaar te maken voor elkaars raketten, vanuit de gedachte dat landen elkaar niet aanvallen als zij weten dat zij in een tegenaanval worden vernietigd. Bush heeft het verdrag een belichaming van het verleden genoemd. Hij zegt de VS en zijn bondgenoten vooral te willen beschermen tegen raketten uit zogenoemde schurkenstaten, waar niet-democratisch gekozen leiders onverantwoordelijke beslissingen zouden kunnen nemen.

Het vertrek uit de Republikeinse partij van senator James Jeffords afgelopen donderdag heeft de machtsbalans in de Senaat doen doorslaan naar de Democraten. De Democratische senator Carl Levin, die nu waarschijnlijk aan het hoofd van de commissie voor defensievraagstukken komt te staan, suggereerde gisteren dat het plan opnieuw zal worden bekeken. ,,Deze regering heeft gewoon niet gekeken naar de problemen die [het anti-raketschild] met zich meebrengt; ze hebben alleen maar gekeken naar het feit dat er

een dreiging bestaat'', zei hij.

,,Er bestaan veel grotere bedreigingen waaraan we geen geld besteden.''

Bush heeft eerder deze maand gezegd dat hij het ABM-verdrag wil herzien. Om Rusland mee te krijgen zou de Amerikaanse regering van plan zijn luchtdoelraketten van Russische makelij te kopen, zo bericht The New York Times vandaag. Die raketten zouden Rusland en Europa onder een strategisch schild kunnen brengen. Washington zou tevens overwegen gezamenlijke antiraketoefeningen met Moskou te houden. Dit voorstel zou besproken moeten worden als Bush op 16 juni president Poetin ontmoet.