Er is nog een leven naast de kinderen

Suzanne Koopman uit Zutphen moet haar drie kinderen alleen opvoeden. Ze leeft van de bijstand, een betaalde baan heeft ze niet. Maar waarom niet? Is het moederschap geen baan?

Iedereen in Nederland moet werken voor zijn geld. Er zijn natuurlijk uitzonderingen die deze regel bevestigen. Arbeidsongeschikten, studenten en bejaarden bijvoorbeeld. Die worden door de staat onderhouden. Maar ervan leven kunnen ze meestal niet. Zij klussen vaak bij of hebben een reservepotje.

Bijstandsmoeders moeten tegenwoordig ook van de overheid aan het werk. Zij hebben een sollicitatieplicht, mits ze opvang voor hun kinderen kunnen regelen. Ten onrechte, stelt Suzanne Koopman (Z, 19 mei) – het moederschap is een baan waarnaast geen tweede kan bestaan.

Koopman trekt deze gedachte door: Waarom wordt het moederschap niet als baan erkend? Is zij niet zeven dagen per week elf tot twaalf uur per dag met de opvoeding van haar kinderen bezig? Heeft de maatschappij geen belang bij goed opgevoede kinderen? Koopman kan maar tot één conclusie komen. Aangezien haar ex zijn kinderen niet vaker dan vier keer per jaar ziet, voedt zij in haar eentje drie kinderen op. Zij heeft dus al een volledige baan en daar zou ze ook naar betaald moeten worden. Als de Nederlandse beroepsbevolking een procent van haar loon afdraagt, is dat geregeld.

Betaald moederschap dus. Een goed idee? Veel lezers vinden van wel.

Van de 27 reacties die binnenkwamen, zijn er achttien positief. ,,Juist in een tijd waarin zo vaak de vervaging van de normen en waarden aan de orde wordt gesteld is een erkenning, ook op financieel gebied, van het belang van de zorg en opvoedtaak in een gezin, cruciaal'', schrijft Renee Hoekman.

Niet alleen vanuit het oogpunt van erkenning reageren lezers enthousiast op het voorstel van Koopman, meerdere lezers vinden het vanuit het kind gezien, niet meer dan wenselijk dat bijstandsmoeders thuis blijven. ,,Kinderen hebben aandacht, rust en regelmaat nodig'', stelt Geja van der Meer. Ze voegt toe: ,,Uit mijn omgeving ken ik vrouwen die gestresst en gejaagd rondlopen, wat zijn weerslag onvermijdelijk heeft op de kinderen.''

Jeannette Bekkers onderschrijft deze gedachte: ,,Door de hele scheidingstoestanden van ouders hebben de kinderen extra behoefte aan rust, geborgenheid en zekerheid. En er is maar één die dat kan geven, namelijk de ouder die voor de kinderen zorgt. Je moet dus juist deze kinderen niet onder gaan brengen bij allerlei instanties.''

Andere briefschrijvers zijn minder positief over het betaald moederschap. Ze vinden het zowel voor de moeder als voor de kinderen niet gezond. ,,Streven naar economische zelfstandigheid en deze behalen impliceert een gevoel van vrijheid. Onafhankelijkheid (...) betekent ook innerlijke rust'', stelt Reina Opperman uit Rijen. Ze schrijft verder: ,,Bijstandsmoeders prutsen wat af, terwijl er andere mogelijkheden open liggen. Scholing/omscholing, je kinderen leren zich als verantwoordelijke mensen te (gaan) gedragen, juist door dat samen te doen – dat is kiezen voor je gezin, maar ook voor jezelf. Er is nog een leven na kinderen!''

A.M. Smulders uit Middelburg sluit zich bij Opperman aan, ze schrijft Koopman bemoedigend toe: ,,Suzanne, ga er uit: je zult er van opknappen en anders zit je over ongeveer tien jaar alleen en `broodloos' achter je keukentafel!''

Andere lezers baseren hun mening over het betaalde moederschap op eigen ervaring. Ellen Eyck uit Meerssen is al tien jaar bijstandsmoeder: ,,Ik kan er een boek over schrijven.''. Andrea Basedow idemdito: ,,Ik ben zo'n zestien jaar bijstandsmoeder (wel ooit `cum laude' afgestudeerd). Ik heb van begin af aan alleen voor mijn twee kinderen moeten zorgen.''

Ze voelt zich als bijstandsmoeder in de sociale hiërarchie net boven de dakloze staan. Ze schrijft: ,,Bijstandsmoeder zijn is een ellendig bestaan. Ik vraag me af hoe duur een plaats voor een kind in een weeshuis voor de overheid is. Voor andere kinderen zorgen wordt betaald, voor eigen kinderen zorgen niet. Vreemde paradox.''

Ook M.L. Tio uit Amsterdam baseert haar mening op eigen ervaringen. Zij is alleenstaande en werkende moeder: ,,Als bijstandsmoeder ben je beter af, je krijgt geld, je hoeft niet te werken, je kunt de hele dag met je kinderen optrekken en ze verzorgen. Ik vind het ronduit schandalig van haar (Koopman, red.) en de vele bijstandsmoeders met haar om van werkende mensen geld te vragen voor haar zorg van haar kinderen en zelf niet werken. Laat ze toch zelf werken voor haar geld. Ik heb ook niet gekozen om alleen mijn kind op te voeden, en het is zeker aanpoten met twee banen (één betaald, één onbetaald) maar het is niet anders. (...) Wat zij als onbetaalde huishoudelijke baan ziet (zorg kinderen en huishouden); dit hebben werkende ouders (alleenstaand of niet) naast hun betaalde baan. Twee banen dus. Degene die egoïstisch is, is zij.''

De meest opvallende reactie van lezers is de reactie van Rob en Corry Hesper-Zaagsma: ,,Wij zijn dankbaar dat het ons mogelijk was onze vier kinderen groot te brengen zonder dat ook moeder een baan hoefde te nemen. En onze kinderen gaan de opvoeding die ze zodoende genoten hebben, nu ook ervaren als een voorrecht. Uit dankbaarheid en solidariteit willen wij Suzanne Koopman een financiële bijdrage in de vakantie van het gezin aanbieden.''

Fijne vakantie, Suzanne.

Samenstelling Lisette Douma