Gebakken lucht uit Hema-bakkerij

De verkoopsters van de Zwolse Hema staken niet voor die halve procent. ,,Als je meedoet word je met de nek aangekeken.'' Maar volgens de Hema-bakkers staat er meer op het spel. Ze voelen zich bedonderd.

,,Wie is er thuis door de leiding opgebeld?'', vraagt FNV-bestuurder Nellie van Veen om half zeven vanochtend aan de stakende werknemers in de kantine van de Hema-bakkerij in Zwolle. Er gaan drie vingers omhoog. De chef had opgebeld ,,om te vragen of we toch wilden komen''. Hij had instructies van hogerhand, wordt er gezegd. De chef zelf ,,heeft opdracht om geen commentaar te geven''.

Vrijdag hadden de bakkers hun stakende collega's van de Hema-bakkerij in Almere bezocht. De ontvangst was daar ,,niet zo hartelijk'', zegt banketbakker Freddy Westerop. Er stonden ,,hogere mensen van de directie, er werd behoorlijk geïntimideerd.''

Duizenden taarten en tienduizenden tompoezen per week worden er gewoonlijk in de Zwolse bakkerij afgebakken en opgespoten. Nu proberen een paar werkwilligen en de leidinggevenden om toch nog wat gebak af te leveren. Van de 22 banketbakkers die er werken, zijn er sinds vrijdag 17 in staking voor een loonsverhoging van 8 procent in twee jaar. Hema biedt 7,5 procent.

,,We staken heus niet alleen om een halve procent'', vertelt een banketbakker uit Apeldoorn die niet met zijn naam in de krant wil ,,uit angst voor represailles''. ,,Het is de frustratie van de afgelopen jaren.'' Net als de meeste van zijn collega's maakt hij al zestien jaar deel uit van de ,,Hema-familie''. Vijf jaar geleden ging het slecht met het bedrijf, en werd er gereorganiseerd. De Apeldoorner raakte bijna zijn baan kwijt. Uiteindelijk kon hij in Zwolle aan de slag, en heeft hij ,,keihard gewerkt om het bedrijf gezond te maken''. Dat is gelukt, de Hema is uit de rode cijfers. En nu dit. Bovendien gaat de loonsverhoging pas later dit jaar in, en worden de promotiemogelijkheden binnen het bedrijf teruggeschroefd. De bakker voelt zich ,,bedonderd''.

In oranje FNV-shirts en met dito petjes trekken de stakers in de vroege ochtend naar de personeelsingang van de Hema-winkel in het centrum van Zwolle. Voor de deur is een publieksactie voorbereid. Er worden Hema-medewerkers uit Doetinchem, Enschede en Almelo verwacht. De verkoopsters wordt gevraagd mee te staken, maar ze reageren afwerend. Van Veen mag van de directie niet naar binnen om uitleg te geven. Vreemd, zegt FNV-bestuurder Van Veen. Vrijdag waren er nog veertien verkoopsters bereid om actie te voeren, nu lijkt niemand zich bij de actievoerders te willen voegen. ,,Dan hebben we een probleem.''

Twee verkoopsters willen graag meestaken maar twijfelen. ,,Als je meedoet, word je met de nek aangekeken'', zegt een van hen. ,,Dit weekend is de staf heel geniepig komen vragen wie er mee zou staken'', zegt een derde, langslopende collega. ,,Mag dat eigenlijk?'' Een van de verkoopsters is over de streep en trekt een FNV-shirt aan.

De groep trekt naar een zalencomplex in het centrum van Zwolle om zich als staker te laten registreren. Druppelsgewijs voegen zich nog wat collega's uit de regio bij hen. Van het Zwolse filiaal komen er uiteindelijk drie van de 22 die er vandaag werken.

De rest is geen kostwinner, zegt een van de verkoopsters, die niet met naam genoemd wil worden. ,,Voor hen is die halve procent niet belangrijk.'' Voor haar wel, want de inflatie is hoog, dat merkt ze in de winkel. ,,Behaatjes worden in één keer een tientje duurder. Ik koop toevallig mijn T-shirts bij de Hema, maar ze zijn van 14,95 ineens 22 gulden geworden. Nu kan ik er minder van kopen voor mijn honderd gulden.''

De opkomst van de filialen is ,,minimaal'', constateert Nellie van Veen met spijt. Als dat morgen op de landelijke actiedag niet verbetert, overweegt de FNV alleen door te onderhandelen voor de bakkers en het distributiecentrum. De CAO zou dan gesplitst worden. Maar eerst trekt de groep van zeventig stakers naar de Hema-winkel, om aan het publiek gebaksdozen uit te delen. Met gebakken lucht.