Sabotage

Zowat halverwege de zomer van vorig jaar spreekt de geachte heer Adriaanse de selectie van Ajax toe: ,,Jongens, we gaan dit jaar dus niet voor de titel. Daar beginnen we niet aan. En over de Champions League wil ik ook niets horen. UEFA Cup, zegt u? Liever niet. Dat is voor later.''

Ajax verliest afgelopen zondag thuis van Feyenoord.

Op maandagochtend spreekt de geachte heer Adriaanse de selectie van Ajax toe: ,,Jongens, donderdag komt Vitesse. Ik wil jullie er gaarne aan herinneren dat ik niet gediend ben van de Champions League. En, zoals jullie wel weten, die UEFA Cup kan me ook gestolen worden. Dus: doe voorzichtig!''

Ajax verliest afgelopen donderdag thuis van Vitesse.

De geachte heer Adriaanse heeft inmiddels aangekondigd dat Ajax ook in het komende seizoen niet voor de titel gaat. Het Co-scenario hoort intact te blijven: verlies op bestelling.

Origineler heb ik het nooit eerder meegemaakt. Vroeger zei men altijd dat keepers niet goed snik zijn, maar zo stilaan begin ik te denken dat het in de hoofden van sommige coaches ook vaak sneeuwt. Louis met zijn karatesprong, Leo met zijn geföhnde wenkbrauwen, Co die maar niet wil winnen - we hebben het wel over de Top Drie van Nederland. Zelfs Ronald Koeman doet de laatste tijd een beetje raar: hij zegt nog steeds te smachten naar de vaderlijke hand van Karel Aalbers. Naar een co-productie met een oplichter hors catégorie.

Co en Ajax: dat kon niet goed gaan. Het is een kruising tussen Einstein en Casanova. Volgens mij komen daar alleen maar bastaardkinderen van en allicht verliezen 'de jongens' dan schaamteloos van RKC, van Feyenoord en van Vitesse. Hautain kapitalisme met een zigeunerziel is een contradictio in terminis. Co is een kunstenaar: altijd zijn 'oude cryptische zelf'. Gevat door de lyriek van de bal, niet door een businessplan van bureaucraten. Co is ook een man van erbarmen. Hij heeft gezien hoe de spelers van zijn vorige club, Willem II, in Europa stonden te schutteren. Die smadelijke afgang wil hij de selectie van Ajax besparen - niet in het minst omdat de selectie van Ajax meer aan Cambuur doet denken dan aan Alavès. Co is een ideoloog die sinds zijn gehavende jeugd het systeem boven het product heeft gesteld.

Ajax is alleen maar product. Ergo: beursgenoteerd product. Niets kan een provinciale zigeuner als Co Adriaanse meer in de ziel kwetsen dan de bourgeoisie van het snelle geld. Het was Co ontgaan dat het Ajax van de Arena niet meer het oude Ajax van de Meer was. Toen poëzie van man en bal nog in elkaars verlengde lagen. Zoals het hem ontgaan was dat Danny Blind en Jan Wouters als vijandige puisten van het nieuwe Ajax-complex tegen elkaar werden opgezet. En natuurlijk had hij nooit verwacht dat de oude krokodil Beenhakker nog eens een paringsdans in roodwit met zichzelf zou mogen opvoeren.

Co tekende voor een club die niet meer bestond. Aanvankelijk deed hij zijn best: hij speelde het product na. Met de grimmige grimassen van een miskende mimespeler. Opeens verscheen er gel in zijn haar, gingen de ogen kouder staan, verstrakten de mondhoeken. Maar de vervreemding bleef duren. In luttele weken werd Co Adriaanse de ongelukkigste man van heel Amsterdam. Hij leed aan Ajax.

Zijn oude vriend, Johan Stekelenburg, burgemeester van Tilburg, greep in. Hij nodigde Adriaanse uit voor een diner en stuurde hem terug naar het Noorden met de boodschap: saboteer de boel! Tref die pompeuze nulliteit die ooit Ajax heette in haar Europese pretenties! Gooi Aron Winter de tribune in en laat het team kapseizen op de eigen kweek! Laat Van der Vaart en Knopper denken dat ze Jaap van Zweden zijn: nachtvlinders!

Co, die een minder rigoureus barricadeverleden heeft dan Stekelenburg, koos voor subtieler verzet. Hij verweesde de selectie door de vertrouwde materiaalman - opa Sjakie - brutaal af te danken. Voor de ervaren Witschge decreteerde hij een gedoogbeleid. Hij weigerde de pers nog langer te woord te staan waardoor het hele (jonge) elftal aan een quarantainetrauma begon te lijden. En als er verdedigd moest worden, bracht hij Machlas in.

Het Ajax van Van Praag, Beenhakker, John de Mol, Freek de Jonge en Frits Abrahams werd quasi geruisloos geknecht en geprovincialiseerd. Ondertussen droomde Co van Glasgow Rangers. Nog wél een club met poëzie.

Dat uitgerekend Jan Wouters hem de weg naar het geluk zou versperren had hij nooit durven denken.