Pijnbank

De onderwijsbond van het CNV heeft het bepaald niet gemakkelijk in het huidige Paarse tijdsgewricht. Daarvan getuigt het omslagverhaal `Paarse onderwijspolitiek op de pijnbank' in nummer 13 van het verenigingsorgaan Het Onderwijsjournaal.

Het CDA heeft in de jaren tachtig, beurteling samen met de VVD en met de PvdA, het onderwijs schromelijk verwaarloosd. Dat betekende niet alleen bezuinigen, maar ook: zich niet druk maken over de kwaliteit ervan, gedachteloos nieuwe regelingen invoeren en, zonder oog voor de mensen die er werken of schoolgaan, goedkope, onbeheersbare OnderwijsBijlmers bouwen. Dat noopt tot bescheidenheid. Eerst je eigen verleden op de pijnbank, zou ik zeggen, en vervolgens mag je er dan heel voorzichtig toe overgaan commentaar te leveren op Paars dat bezig is het schip te keren, daarbij overigens geholpen door de publieke opinie die het tot voor enkele jaren ook allemaal maar weinig kon schelen wat er met het onderwijs gebeurde.

De pijnbank van de CNV-club wordt wonderlijk genoeg voornamelijk bediend door beulen van buiten de eigen gelederen. Zo hekelt Harry van Bommel van de Socialistische Partij het feit dat de Kamerleden van de regeringspartijen `uiterst bang zijn om door te bijten'. Hij vermoedt dat er sprake is van zelfcensuur: `Het getuigt van een volstrekt gebrek aan ruggengraat als de regeringspartijen niet bereid zijn de regering kritisch te beoordelen. Dat is meezwemmen op de golf die de regering veroorzaakt.' De door Van Bommel gehekelde zelfcensuur van de woordvoerders van de regeringspartijen is in de ogen van de CNV-bond blijkbaar karakteristiek voor Paars, toch kan ik me zelfs met de beste wil van de wereld niet herinneren dat dit in het verleden, toen het CDA de lakens uitdeelde, anders was. Wat dit betreft, begrijp ik niets van het heimwee van Het Schooljournaal naar vroeger tijden.

Mohamed Rabbae van GroenLinks heeft een heel ander verhaal. Hij constateert `dat de PvdA moe is van het opkomen voor de laagste segmenten in de samenleving. De partij is moe van de emancipatiemissie van vroeger. Moe van het opboksen tegen de VVD. De PvdA streeft steeds meer naar een elitaire benadering van het onderwijs. Dat zie ik in het gebrek aan vechtlust voor de basisvorming. Ze durven hun ideologische roots niet meer op te pakken; die partij kiest zo veel mogelijk voor praktische politiek. Visies zoals in de tijd van Van Kemenade of Wallage kent de PvdA niet meer.' De ellendige werkelijkheid wil nu juist dat PvdA-Kamerlid Barth en Wallage nog steeds met hartstocht die ideologie verkondigen. Een ideologie die op geen enkele manier aansluit bij de problemen van onze huidige samenleving. Ik kan me niet voorstellen dat het CDA zich herkent in de holle verkiezingsretoriek van Rabbae.

Speelt het CDA dan helemaal geen rol inzake de door de christelijke bond geëntameerde inquisitie? Wis en waarachtig wel degelijk. Clémence Ross-van Dorp noemt het pappen en nathouden, veel beloven en weinig doen: `Ik kom nog niet aan de één miljard aan nieuw structureel geld in deze kabinetsperiode', klaagt de woordvoerster van de partij onder wier bewind er alleen maar miljarden af gingen. Zij vervolgt met: `de scholen moeten het op financieel terrein allemaal zelf uitzoeken. Dat leidt tot marktwerking. Er wordt steeds meer afgerekend op kwantitatieve output. Zo ziet het CDA het onderwijs niet.' Hoe dan wel, daarover heus waar geen enkel woord.

Kortom, het uitsluitende bezwaar van deze CNV-bond tegen Paars lijkt te zijn dat Paars Paars is.

prick@nrc.nl