OPLEUKEN VAN EDUCATIEVE SOFTWARE WERKT AVERECHTS

Het toevoegen van irrelevante maar leuke details aan een educatief computerprogramma pakt negatief uit: de leerlingen onthouden minder van de geleerde stof. Hetzelfde gebeurt als er leuke videofilmpjes die geen relevante extra informatie geven aan het programma worden toegevoegd. Ook pakt het negatief uit om de begeleidende tekst niet alleen te laten horen maar ook nog eens te tonen of samen te vatten op het scherm. Dit blijkt uit een onderzoek waarbij proefpersonen allerlei varianten van een gecomputeriseerde les over het ontstaan van bliksem te zien kregen (Journal of Educational Psychology, maart). Eerder was al door hetzelfde onderzoeksteam aangetoond dat `leuke' plaatjes die geen relevante extra informatie geven en `leuke zinswendingen' in leerboeken een negatief effect op de informatie overdracht hebben (Journal of Educational Psychology maart 1997).

De slechtere score van studenten die dezelfde tekst hoorden en op het scherm lazen, zien de onderzoekers van de Universiteit van Californië te Santa Barbara als een bewijs voor de hypothese dat mensen visuele en auditieve informatie gescheiden verwerken en dat die informatiekanalen een beperkte capaciteit hebben: extra visuele informatie belast het kanaal onnodig, waardoor de informatie uit de diagrammen en plaatjes minder goed doordringt tot de student. Het idee dat het gelijktijdig aanbieden van dezelfde tekst in visuele en auditieve vorm de leerling de mogelijkheid geeft om zijn favoriete `kanaal' te kiezen klopt dus niet. De onderzoekers denken verder dat de irrelevante details en videofilmpjes de verkeerde achtergrondinformatie en kennisschema's bij de leerlingen activeren.

Overigens tekenen de onderzoekers aan dat de snelheid van de presentatie wel van invloed is op deze effecten: hoe trager de presentatie, des te minder de schade aan het leereffect.

    • Hendrik Spiering