Iedere heldin heeft een vriendin nodig

Voordat Sean French samen met zijn echtgenote Nicci Gerrard thrillers ging schrijven, publiceerde hij twee romans. Hoewel hij met het schrijversduo, dat onder de naam Nicci French publiceert, meer succes heeft dan hij ooit met zijn eigen romans heeft gehad, gaf Sean French dit jaar in een interview met Opzij te kennen dat hij overwoog om weer alleen te gaan schrijven. Hopelijk betekent dat niet het einde van Nicci French. De vier thrillers die tot nu toe verschenen zijn namelijk de meest plezierige vakantieboeken die men zich kan voorstellen: ze zijn psychologisch sterk, spannend en zo goed geschreven dat ze op de kaft als `literaire' thriller worden aangeprezen.

De eerste twee French-boeken, The Safe House (1996) en The Memory Game, waren iets meer `literair' dan `thriller'. Ze misten spanning, omdat er te veel personages en psychologische uitweidingen in zaten. Killing me Softly en Beneath the Skin (2000), wat mij betreft de beste French-boeken, blonken daarentegen uit door een perfecte combinatie van psychologische diepgang en een eenvoudige maar sterke plot. In de nieuwe French, The Red Room, ligt de nadruk meer op `thriller' dan op `literair'. The Red Room is een spannend boek dat je in een adem uitleest, maar de personages blijven dit keer helaas wat vlak.

Net als in de andere boeken van Nicci French is de hoofdpersoon in The Red Room een jonge vrouw die net haar relatie heeft verbroken. Kit Quinn is een psychologe die de politie bij moordzaken assisteert. Op een dag wordt ze tijdens haar dienst aangevallen door een psychopaat. Later blijkt dat deze man van een moord op een jonge vrouw wordt verdacht. Kit gaat met hem gesprekken voeren. Even lijkt The Red Room een soort Hannibal te worden, maar dan neemt de plot een andere wending, omdat er nog een moord wordt gepleegd. Terwijl workaholic Kit op onderzoek uitgaat, komt de levenslustige Julie bij haar in huis wonen. Samen vormen ze in potentie een prachtige vrouwelijke variant op Hermann Hesse's Narziss en Goldmund (de asceticus versus de hedonist), maar jammer genoeg is de relevantie van deze verhaallijn niet helemaal duidelijk. `Ze heeft een vriendin nodig', zo zullen de schrijvers gedacht hebben. Want in elke Nicci French heeft de heldin een boezemvriendin aan wie ze het een en ander kan toevertrouwen.

Het eigentijdse vrouwelijke personage is ongetwijfeld een van de succes-ingrediënten van een Nicci French. Meestal hebben ze een goede baan, maar liggen traditionele zorgtaken hun wat minder: ze koken slecht en ontbijten vaak buitenshuis met cappuccino's en croissants. Behalve hun voedingspatronen worden we uitvoerig geïnformeerd over allerlei `vrouwelijke' details, bijvoorbeeld hun make-up, kleding, het aantal uren genoten slaap, het aantal gerookte sigaretten en de inrichting van hun woning. Enerzijds zijn de vrouwen het klassieke slachtoffer van psychopaten, maar anderzijds voelen de vrouwen zich tot gevaarlijke mannen aangetrokken. Gelukkig nemen de bedreigde vrouwen meestal net op tijd het heft in eigen hand, en groeien zo uit tot sterke heldinnen.

Kit Quinn past naadloos in het bovenstaande principe, maar blijft een wat oppervlakkig personage, wier karakterschets vooral vakkundig en formulematig overkomt. Mocht er een volgende Nicci French komen, dan hoop ik dat de auteurs durven afwijken van wat nu succesformuleproza lijkt te zijn geworden. Bijvoorbeeld door nu eens een mannelijke hoofdfiguur te kiezen (en te publiceren onder de naam `Sean Gerrard'), of te experimenteren met wisselende perspectieven. In ieder geval kunnen we gelukkig nog uitzien naar de verfilmingen van The Safe House, die binnenkort op de Britse televisie wordt uitgezonden, en van Killing me Softly, die dit najaar in de bioscoop wordt verwacht, met in de hoofdrollen Joseph Fiennes en Heather Graham. Maar eigenlijk hoop ik dat ze nog een paar jaar doorgaan met schrijven. Want het nadeel van thrillers is: ook al staat er met sierlijke letters `literair' op de kaft en zijn ze nog zo goed geschreven, je herleest ze zelden. En wie The Red Room uit heeft, verheugt zich meteen op de volgende Nicci French.

Nicci French: The Red Room. Penguin, 426 blz. ƒ33,95

De rode kamer, de Nederlandse vertaling (van Molly van Gelder en Eelco Vijzelaar) is verschenen bij Anthos, 320 blz. ƒ39,90

Het eigentijdse vrouwelijke personage is een van de succes-ingrediënten van een Nicci French

Buitenlandse literatuur