Voor de toekomst van het Nederlandse voetbal

De KNVB steekt vanaf volgend seizoen vijftien miljoen gulden per jaar in het Masterplan jeugdvoetbal. Bondsvoorzitter Jeu Sprengers: ,,We veroorzaken ook wel eens rotzooi. Hiermee doen we wat terug voor de Nederlandse samenleving.''

Als broekje van zes voetbalde Louis van Gaal zo'n vijf uur per dag op straat in de Amsterdamse Watergraafsmeer. Dat kon volgens de bondscoach in een week oplopen tot in totaal 35 uur. Gehinderd door stoepranden, lantaarnpalen en langs flitsende auto's. De jeugd van tegenwoordig voetbalt voornamelijk nog bij een club, ten hoogste drie keer anderhalf uur per week op een klein egaal trainingsveldje. Alleen in de (allochtone) achterstandswijken wordt veel op straat gevoetbald. In het merendeel van de families kunnen jongeren kiezen uit veel meer tijdverdrijf dan vroeger, tot computerspelletjes toe.

Van Gaal noemt dat de virtual reality-maatschappij. ,,Het is door de verlokkingen der welvaart niet meer zo vanzelfsprekend dat jongens voor voetbal kiezen. Al merkt de KNVB dat nog niet aan de instroom van jeugdleden.'' De bond constateert wel dat het steeds moeilijker wordt jonge voetballers vast te houden als ze een jaar of zestien zijn.

Voor al deze ontwikkelingen is het Masterplan jeugdvoetbal ontworpen. Ook omdat de KNVB zich met meer dan een miljoen leden ,,het grootste gezinsvervangende tehuis van Nederland voelt'', zo luidt een uitspraak van Jeu Sprengers. ,,We veroorzaken ook wel eens rotzooi'', aldus de KNVB-voorzitter doelend op het voetbalvandalisme. ,,Hiermee doen we wat terug voor de Nederlandse samenleving.''

De KNVB steekt vanaf volgend seizoen vijftien miljoen gulden per jaar in het Masterplan. Als dit tenminste eind deze maand door de bondsvergadering wordt goedgekeurd. De financiering komt tot stand door de opbrengst van Euro 2000 (2,5 miljoen gulden per jaar) alsmede bijdrages van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (1,5 miljoen), het betaalde voetbal (1,8 miljoen) en mogelijk NOC*NSF waarmee nog gesprekken worden gevoerd. De KNVB stopt nu al twaalf miljoen gulden per jaar in het amateurvoetbal en zal daarmee het resterende gat vullen.

Het Masterplan behelst verbetering van de bestaande situatie en ontwikkeling van nieuwe activiteiten in het totale jeugdvoetbal voor jongens en meisjes. Er wordt aandacht besteed aan zowel de breedtesport als de topsport. De bond gaat activiteiten ontplooien op het gebied van gehandicaptenvoetbal en zaalvoetbal voor de jeugd alsmede clinics verzorgen in achterstandsgebieden.

Om het niveau van de jeugdopleiding te verbeteren heeft de bond zijn licht opgestoken in Frankrijk. Daar werden in 1990 over het hele land zeven voetbalcentra geopend en tevens 125 fulltime jeugdtrainers aangesteld. Dankzij die begeleiding stonden (vooral allochtone) talenten op als Vieira, Henry, Anelka en Wiltord. Zoals bekend leidde de gestructureerde jeugdopleiding in Frankrijk tot de wereldtitel in 1998 en de winst op het Europese kampioenschap in 2000.

Onderdeel van het Nederlandse Masterplan is het aanstellen van vijftig regiocoaches. Zij zullen de clubs in hun werkgebied gaan ondersteunen. Deze coaches beginnen met twintig uur per week maar komen op termijn fulltime in dienst. De jeugdopleidingen van betaalde clubs moeten over enkele jaren door middel van een licentiesysteem aan verplichte normen voldoen.

Zowel prof- als amateurclubs kunnen vrijwillig in aanmerking komen voor een certificaat zodat duidelijk wordt hoe hun jeugdopleiding staat aangeschreven. Ouders worden opleidingsmodulen aangereikt, waardoor ze zelf een groep pupillen kunnen trainen en begeleiden. Elke BVO moet straks beschikken over een hoofd jeugdopleiding.

De competitieopzet van de landelijke B- en C-junioren en de D-pupillen wordt aangepast, zodat meer teams van hetzelfde niveau in één afdeling kunnen spelen. Bekend was al dat de competitie voor de tweede elftallen wordt omgetoverd in een titelstrijd voor beloften onder de 23 jaar. Tevens komt er een extra nationaal team voor spelers onder de 21 jaar om de kloof tussen 19 en 23 jaar te overbruggen. Dat zou het toekomstige olympisch elftal kunnen worden. De KNVB hoopt ook eens met een vrouwenteam op de Olympische Spelen te verschijnen.

Van Gaal, die bijna een jaar nodig had om wegwijs te raken in het Nederlandse jeugdvoetbal, belooft geen resultaat op korte termijn. ,,Als dit over vijf jaar al wat oplevert zijn we spekkoper. Als het meezit zien we pas over tien jaar de eerste resultaten. Maar er moet iets gebeuren. De toekomst van het Nederlandse voetbal is in het geding. Al dertig jaar doen we mee aan de internationale top. Hoewel we in een klein landje leven met weinig inwoners. Maar resultaten uit het verleden bieden geen garantie voor de toekomst.''

Van Gaal sluit af met een cryptische uitspraak: ,,Het geheel is meer dan de som der delen. Het Masterplan kost de individuele voetballer niets extra's.''

    • Erik Oudshoorn