Huurlingen

De Engelsman Michael Adams werd dit jaar drie keer landskampioen. Met het team van Beeson Gregory, genoemd naar een Londense firma van effectenmakelaars, won hij het clubkampioenschap van Groot-Brittannië. Met de Lübecker Schachverein werd hij kampioen van Duitsland en met Monaco kampioen van Frankrijk. Het zijn de zegeningen van het Bosman-arrest, waardoor Europese schakers overal aan de slag kunnen.

Er was een jaar dat Rini Kuijf in de Nederlandse, de Belgische, de Duitse en de Spaanse competitie speelde. Dat was wel erg hard aanpakken. Al zijn de Nederlanders tot in de Roemeense clubcompetitie te vinden, de meesten pakken het toch wat bescheidener aan. Duitsland is niet ver en betaalt goed.

In het team van Porz uit Keulen vinden we Van Wely, Timman, Nijboer en Van den Doel, maar ook minder sterke Nederlanders kunnen Duits werk vinden, want zelfs clubjes die niet eens in de nationale competitie spelen vragen voor hun onderbondswedstrijden vaak buitenlandse huurlingen.

Dit jaar zagen we in de Duitse Bundesliga iets nieuws: Lübeck speelde vrijwel zonder Duitsers. Twee keer moest er een Duitser aantreden, de andere 118 partijen werden uitgevochten door Adams, Nunn, Hodgson en Speelman uit Engeland, De Firmian uit de Verenigde Staten, Agdestein uit Noorwegen, Hector uit Zweden, Hansen uit Denemarken, Barejev en Jepisjin uit Rusland. De aanvoerder van deze geweldige strijdmacht was Alexei Shirov, die officieel nog Spanjaard is, maar alweer een tijdje in Letland woont.

Onstuitbaar trokken de huurlingen door de Bundesliga, brandschattend en plunderend. Niet alle Duitsers vonden dat prettig en in de Westdeutsche Allgemeine Zeitung werd op 3 april hun wangedrag an de kaak gesteld.

In hun hotel zouden de coryfeeën uit Rusland, Engeland, Noorwegen en Spanje zich proleetachtig gedragen hebben. Ze schreeuwden om zich heen, vielen de andere gasten lastig en waren onbeschoft tegen het personeel. ,,Ik had nooit gedacht dat juist schakers zo de beest zouden uithangen'', zei de hotelmanager.

Een lezer van het maandblad Schach schreef dat hij dit niet geloven kon, omdat hij had meegemaakt hoe voorbeeldig vriendelijk het team zich de volgende ochtend had gedragen. Ja, de volgende ochtend is alles altijd anders.

De teamleider houdt het er overigens op dat niet zijn spelers de schuldigen waren, maar een overbelaste ober die grof zijn plichten verzuimde en de Lübeckers op vlegelachtige wijze voor rassisten uitmaakte.

Wat kost het eigenlijk om een team op deze manier kampioen van Duitsland te laten worden? Ongeveer een miljoen mark, denk ik. De firma Galaxis, die zich bezig houdt met digitale televisie, vindt het goed besteed geld.

Bedrijfsleider Winfried Klimek heeft grote plannen. De wedstrijden van zijn team worden rechtstreeks op het internet uitgezonden. Nu waren er per wedstrijd nog maar 8500 kijkers, maar in principe zouden het er 400.000 kunnen zijn. De Bundesliga moet attractiever en professioneler worden en bovendien, over tien jaar speelt zijn club tegen New York of Rio de Janeiro, via het internet.

Is het nog wel een Duitse competitie als er nauwelijks Duitsers meer in spelen, vraagt de redactie van Schach. Klimek zegt: ,,Wat mij betreft slechts in zoverre, dat de wedstrijden in Duitsland worden gespeeld. We leven in een tijd van volksverhuizingen. Wat is tegenwoordig Duits en wat is niet Duits? De grenzen vervagen steeds meer. Europeanen zijn we en blijven we, ik kan het niet vaak genoeg herhalen.'' En om het de nationalisten goed in te peperen, zegt deze visionair dat Lübeck eigenlijk niet een deel van Duitsland is, maar van Zuid-Zweden.

Wit Morozevitsj (Solingen)-zwart Beljavski (König Plauen)

De tijdnood moet al voorbij geweest zijn, maar de opwinding ervan nog niet, want anders had wit nu met 49. Db7 makkelijk gewonnen. Hij speelde echter 49. a6-a7? Pe5-f3 50. Db5-a6 Ook dit is niet goed. Na 50. Da5 zou 50...Kg4 niet gaan wegens 51. a8D Db1+ 52. Ke2 Dc2 53. Ld2. Met 50...Ph2+ zou zwart nog harde tegenstand kunnen bieden. Nu echter komt wit in groot gevaar. 50...Kh5-g4 51. Da6-b5 Want nu zou wit na 51. a8D Db1+ wel mat gaan. 51...Kg4-h3 Zwart is een matnet aan het vlechten. In arren moede geeft wit nu zijn belangrijkste troef op om het te ontrafelen, maar dat helpt niet. 52. a7-a8D De4xa8 53. Db5xf5+ Kh3-h2 54. Df5-e6 Da8-a1+ 55. Kf1-e2 Kh2-g2 Zwarts koning is volledig veilig en hij is nu klaar om de h-pion te ondersteunen. 56. Ke2-d3 Da1-b1+ 57. Kd3-c3 h6-h5 58. De6-d5 Db1-a1+ 59. Kc3-c2 Da1-a4+ 60. Kc2-c3 h5-h4 61. g3xh4 g5xh4 62. Dd5-g8+ Kg2-f1 63. Dg8-d5 Da4-a3+ 64. Kc3-c2 Pf3-e1+ 65. Kc2-b1 Da3-d3+ Wit gaf op. Na dameruil kan de h-pion niet worden tegengehouden.

Veel beter dan in Duitsland deed Alex- ander Morozevitsj het in de Britse competitie, waar hij een toernooiprestatierating van meer dan 3000 haalde.

Wit Morozevitsj (Wood Green)-zwart McShane (Beeson Gregory 2)

1. e2-e4 c7-c5 2. Pg1-f3 Pb8-c6 3. Lf1-b5 g7-g6 4. 0-0 Lf8-g7 5. c2-c3 Pg8-f6 6. d2-d4 Een bekend pionoffer. 6...c5xd4 7. c3xd4 Pf6xe4 8. d4-d5 Pe4-d6 9. Pb1-a3 a7-a6 10. Dd1-a4 Pc6-a7 Een nieuwe zet. 11. Lb5-d3 0-0 12. Tf1-e1 b7-b5 13. Da4-h4 Lc8-b7 14. Lc1-h6 f7-f6 15. Lh6xg7 Kg8xg7 16. Ta1-d1 Pa7-c8 17. Pa3-c2 Pd6-f7 18. Pc2-e3 Pc8-d6 19. Pf3-d4 Tf8-e8 20. Dh4-h3 Ta8-c8 21. Ld3-b1 Tc8-c7 22. f2-f4 Dd8-b8 23. Te1-f1 Db8-a7 24. Kg1-h1 e7-e6 laatste zet hoopte zwart op 25. dxe6 dxe6 26. Pxe6+ Txe6 27. Dxe6 Te7 28. Dxe7 Lxg2+, maar wit heeft een harde weerlegging. 25. f4-f5 e6-e5 Na 25...exf5 wordt zwart wegge-offerd met 26. Pexf5+ gxf5 27. Pdxf5+ Pxf5 28. Dxf5 26. f5xg6 h7xg6 27. Dh3-f3 f6-f5 28. Pe3xf5+ Ook nu is het makkelijk offeren met de zwarte verdedigers ver uit de baurt. 28...g6xf5 29. Pd4xf5+ Pd6xf5 30. Df3xf5 d7-d6 31. Df5-g6+ Kg7-f8 32. Dg6xd6+ Te8-e7 33. Tf1xf7+ Kf8xf7 34. Td1-f1+ Kf7-g8 35. Dd6-g6+ Zwart gaf op.