VS willen niet over Echelon praten

Twee ministeries en twee overheidsdiensten van de Verenigde Staten hebben deze week op het laatste moment geweigerd te praten met een delegatie van het Europees Parlement die het Amerikaans-Britse spionagenetwerk Echelon onderzoekt.

De Europarlementariërs zijn ,,verbolgen'' over de afzeggingen en voelen zich ,,geschoffeerd'', aldus Elly Plooij-Van Gorsel, vice-voorzitter van de tijdelijke parlementaire commissie die Echelon sinds september vorig jaar onderzoekt. Een reden voor de afzeggingen werd niet opgegeven. De delegatie vermoedt dat ,,het Witte Huis er achter zit'', aldus Plooij.

Met behulp van Echelon zouden de VS economische spionage verrichten. Daardoor zouden belangen van Europese bedrijven die concurreren met Amerikaanse ondernemingen op ongeoorloofde wijze worden geschaad. Bovendien zouden de VS met het spionagenetwerk de privacy van Europese burgers schenden.

De delegatie had in Washington afspraken met drie ministeries (van Buitenlandse Zaken, Handel en Justitie) en twee geheime diensten (NSA en CIA). Deze waren recentelijk nog bevestigd, maar alleen de ontmoeting met vertegenwoordigers van Justitie ging uiteindelijk door. De andere vier werden op het laatste moment afgezegd. De afspraken waren gemaakt om de Amerikanen de gelegenheid te bieden voor weerwoord. De Europarlementariërs hebben wel gesproken met leden van de commissie voor inlichtingendiensten van het Huis van Afgevaardigden.

De Europarlementariërs hebben niet kunnen achterhalen waarom de afspraken niet doorgingen. Ook de ambassadeur van de Europese Unie in Washington zou tevergeefs om opheldering hebben gevraagd. ,,We hebben met de EU-ambassadeur alleen kunnen speculeren over de motieven'', aldus Plooij. Een rol kan spelen dat veel benoemingen van de regering-Bush nog niet zijn bekrachtigd, waardoor het er volgens Plooij in Washington ,,tamelijk chaotisch'' aan toegaat. Ook zouden de Britten, partner van de VS in Echelon, kunnen hebben geïntervenieerd. En tenslotte zouden de afzeggingen ingegeven kunnen zijn door verbolgenheid over het recente wegstemmen van de VS uit twee belangrijke VN-commissies. In beide gevallen werden de posten ingenomen door Europese landen.

De Echelon-commissie verwacht voor de zomer te rapporteren aan het Europees Parlement.