Onderzoek: We komen allemaal uit Afrika

De recent Out of Africa-theorie heeft nieuwe ondersteuning gekregen. Deze theorie houdt in dat àlle huidige mensen uitsluitend afstammen van Homo sapiens-groepen die nog geen 100.000 jaar geleden Afrika verlieten.

Een groep Chinese en Amerikaanse onderzoekers heeft bij 12.127 Aziatische mannen, afkomstig uit 163 populaties, mutaties op het Y-chromosoom onderzocht. Het Y-chromosoom is het mannelijk geslachtschromosoom. Onderzocht werden drie markers waarvan eerder is vastgesteld dat die waarschijnlijk in Afrika zijn ontstaan in de periode 89.000 tot 35.000 jaar geleden.

Àlle onderzochte mannen hadden deze drie mutaties. Dit betekent dat al hun mannelijke voorouders in de de genoemde periode in Afrika leefden.

De concurrerende theorie, volgens welke de mens óók afstamt van Homo erectus-groepen die al veel eerder (ca. 1,8 tot 1 miljoen jaar geleden) Afrika verlieten, wordt steeds meer in het defensief gedrongen.

Het belang van het vandaag in Science gepubliceerde onderzoek is dat daarmee een van de laatste verdedigingslinies van deze multiregionale hypothese wordt doorbroken.

Ooit (begin twintigste eeuw) was de gedachte dat de huidige rassen afstammen van verschillende groepen van Homo erectus die al vele honderdduizenden jaren in de verschillende regio's leven. De Chinezen stammen af van de `Peking-mens', de Indonesiërs van de `Java-mens', en zo ook de Europeanen van de Neanderthaler.

In de tweede helft van de twintigste eeuw bleken de genetische verschillen tussen de rassen echter minimaal te zijn, en dus werd toen verondersteld dat al die verschillende groepen toch één populatie vormen, die via gestage uitwisseling van genen gezamenlijk voortevolueerde.

En nu, vooral door DNA-onderzoek, het concurrende idee van een recente gemeenschappelijke afstamming in Afrika steeds aannemelijker wordt, is de laatste, meest recente stelling van de multiregionalisten dat er dan toch tenminste énige continuïteit moet zijn van de huidige mensheid met de oudere Homo erectuspopulaties buiten Afrika. Vooral in Azië, waar de meeste oude homo erectus-fossielen zijn gevonden, zou een zekere continuïteit moeten bestaan. Anders gezegd: tussen de oprukkende moderne homo sapiens, die ergens tussen 100.000 en 40.000 jaar zijn ontstaansgebied Afrika verliet, en de oudere homo erectus moet genetische menging hebben plaats gevonden.

Nu onder zo'n grote groep Aziaten géén niet-Afrikaanse mutaties zijn gevonden wordt dus zelfs die minimalistische stelling dubieus. Want zoals ook in een toelichting in Science wordt opgemerkt: de multiregionalisten hebben nu de plicht om een mutatie te vinden die niet uit Afrika afkomstig is.

Eerder dit jaar werd in mitochondriaal DNA afkomstig van een 62.000 jaar oud skelet wel een mutatie gevonden die nergens in Afrika voorkomt. Maar deze mutatie is nèrgens nog onder huidige mensen gevonden, zodat deze vondst niets zegt over afstamming.