Nieuw-Zeelandse luchtmacht mag niet meer vechten

Labour-premier Helen Clark heeft gisteren aangekondigd dat de Nieuw-Zeelandse luchtmacht haar gevechtscapaciteit kwijtraakt. Zevenhonderd luchtmachtmensen verliezen hun baan. Het leger mag echter gaan moderniseren en het totale defensiebudget neemt toe. Ook de marine houdt een rol, al zal het oudste van de drie fregatten door een kleiner schip vervangen worden. ,,Het plan beoogt diepte in onze defensiecapaciteiten aan te brengen, in plaats van door te gaan met inadequate breedte'', aldus Clark.

Zeventien verouderde Skyhawk straaljagers en trainingsjagers zullen worden verkocht. Wel behoudt de Nieuw-Zeelandse luchtmacht enkele transport- en Orion-verkenningsvliegtuigen. Van de twee luchtmachtbases zal een worden gesloten.

Nieuw Zeeland is het meest geïsoleerde land ter wereld. Het ligt 2.500 kilometer van het dichtstbijzijnde buitenland en onderhoudt met alle landen in de regio vriendschappelijke relaties. Premier Clark heeft de strategische omgeving van het land ,,ongelooflijk goedaardig'' genoemd. Clark, in de jaren tachtig actief in de strijd tegen atoomwapens, vindt dat de demografische en economische situaties het niet toelaten de dure hightech wapensystemen te kopen om de gevechtscapaciteit van de luchtmacht in stand te houden. Nieuw Zeeland heeft met 3,5 miljoen mensen evenveel inwoners als de provincie Zuid-Holland.

Tot 1985 was Nieuw Zeeland lid van het militaire ANZUS-verdrag, samen met Australië en de Verenigde Staten. In dat jaar werd het land op Amerikaanse instigatie als lid geschorst wegens zijn antikernwapenbeleid.

In Australië heerste jarenlang zorg over het Nieuw-Zeelandse isolationisme. In de laatste jaren heeft de regering in Canberra zich hierover echter ingehouden. De militaire contacten tussen beide landen zijn weer aangehaald. Samen met Australië speelde Nieuw Zeeland een grote rol in de internationale vredesmacht in Oost-Timor.

Overigens zal in Nieuw-Zeelandse defensiekringen opgelucht zijn gereageerd op de regeringsplannen om het marinetransportschip Charles Upham te verkopen. Dat instabiele schip is volstrekt ongeschikt gebleken om legervoertuigen te vervoeren en is verhuurd voor het vervoer van Spaanse sinaasappels. De onmogelijkheid de Charles Upham tijdens de Oost-Timor-crisis in te zetten, bracht de marineleiding in grote verlegenheid.

    • Hans van Kregten