Hamvraag voor HBG: geld of bagger

Boskalis biedt 570 miljoen euro voor HBG's baggerbedrijf. De beurs juicht, maar wat blijft over van HBG? Schaakt grootaandeelhouder HAL het kroonjuweel?

Is er leven na de bagger? Boskalis, leider op de mondiale baggermarkt, zet de bestuurstop van bouwer en baggeraar HBG voor het tweede achtereenvolgende jaar klem.

Boskalis heeft zijn tactiek gewijzigd. Geen bod op heel HBG, zoals vorig jaar, maar alleen op de profijtelijke baggeractiviteiten, die zijn gebundeld in de werkmaatschappij HAM. Boskalis biedt 570 miljoen euro in contanten, dat is evenveel als de beurswaarde van HBG gistermiddag. Met andere woorden: de rest van HBG is niets waard, als je de beurs mag geloven.

Vanochtend verzetten speculanten en koopjesjagers de piketpaaltjes. Zij joegen de beurskoers van HBG 17 procent omhoog.

Hamvraag: kan HBG dit bod keren? Ingaan op het bod betekent de splitsing van HBG, een actie waar bestuurders en commissarissen zich vorig jaar mordicus tegen hebben verzet. Ingaan op het bod betekent nu afscheid nemen van de winstmaker van het concern, dat al jaren wordt geteisterd door tegenvallers in de Duitse bouw- en projectontwikkeling.

Ingaan op het bod betekent ook marginalisatie: een internationaal bouwbedrijf blijft over dat moet ploeteren in de schaduw van Heijmans en Volker Wessels. Maar wel eentje met een zak vol geld, dat besteed kan worden aan een superdividend voor beleggers, inkoop van eigen aandelen of overnames, zij het dat HBG juist op dat laatste punt een slechte reputatie heeft.

En het bod aanvaarden, al is het tegen heug en meug? De aandeelhouders spinnen er garen bij, zeker op korte termijn. De beurskoers van HBG bleef jarenlang achter bij de graadmeters op de beurs, totdat vorig jaar de schermutselingen met Boskalis begonnen. Driekwart van de aandelen is in handen van professionele Britse en Amerikaanse beleggers, al meldde twee weken geleden ook de Vereniging Friesland Bank een pakket van 5 procent te hebben.

Diverse grote beleggers, zoals verzekeraar Delta Lloyd, spraken vorig jaar binnenskamers dreigende taal om HBG te overreden met Boskalis te praten. Na het mislukken van de fusie dreef de koers van HBG weer weg naar oude, lage niveaus, ondanks een wisseling van de wacht in de raad van bestuur en een nieuwe strategie die, kort gezegd, nadruk legt op winstgevendheid boven omzetgroei. Begin dit jaar was de beurskoers van HBG iets meer dan 10 euro, vanochtend bijna 18 euro.

De vraag is hoe de managers van de HAM over een samengaan denken. Als Boskalis dat niet informeel heeft afgetast, loopt het concern een risico van betekenis. Oude concurrenten die fuseren kunnen iets heel moois neerzetten, zoals bij de banken ABN en Amro, maar het kan ook ontaarden in stammen- en strategiestrijd, zoals Van Ommeren en Pakhoed hebben ervaren in hun fusie tot Vopak (tankopslag en chemicaliëndistributie).

Vopak levert nog een andere parallel op. Grootaandeelhouder van zowel Vopak als Boskalis is de investeringsmaatschappij HAL, die 39 procent van de gewone aandelen Vopak bezit en 29 procent van die van Boskalis. Bestuursvoorzitter M. van der Vorm is bij beide bedrijven commissaris.

Bij Vopak wees hij, samen met de andere commissarissen, een recent informeel bod van een onbekende partij op de tankopslagactiviteiten van de hand. Het bod was te laag en de inkomstenstroom van tankopslag was te belangrijk voor Vopak om op te geven.

Nu steunt hij een vergelijkbare actie van Boskalis om het kroonjuweel van HBG in handen te krijgen.