FDP gaat bier uit een flesje drinken

De liberale FDP wil weer de derde politieke partij in Duitsland worden. Weg met het elitaire imago, de nieuwe partijleiding onder aanvoering van Guido Westerwelle moet het jeugdige en dynamische imago versterken.

Is Duitsland rijp voor het liberalisme van de `generatie Guido'? Aan de geestdrift van de zojuist gekozen liberale partijleider Guido Westerwelle zal het niet liggen. De 39-jarige FDP-voorzitter is een sociaal-liberaal. Hij wil de FDP opnieuw tot de derde partij van Duitsland maken en de Groenen verslaan.

Op het partijcongres afgelopen weekeinde in Düsseldorf boekte Westerwelle zijn eerste succes. Met een overgrote meerderheid van bijna 90 procent werd hij gekozen tot voorzitter van de FDP, de Vrije Democraten van Duitsland. Westerwelle volgt de conservatief-liberale Wolfgang Gerhardt op, die de partij zes jaar heeft geleid. Gerhardt blijft wel fractieleider om de conservatieve vleugel af te dekken.

Met Westerwelle komt een nieuwe lichting aan de macht. Kenmerk van `de generatie Guido' is dat zij na de oorlog is geboren en op een Amerikaans mediagenieke manier de FDP over het voetlicht wil brengen. In talkshows, de container van Big Brother, bij sportevenementen – Guido Westerwelle is overal. ,,We moeten de mensen bereiken waar ze zijn'', vindt hij.

Westerwelle wil af van het elitaire imago van de FDP als een partij voor het grootkapitaal en de haute bourgeoisie. Het sociale gezicht van de liberalen moet worden versterkt zodat de FDP een ,,partij voor iedereen'' wordt. Dat is hard nodig want slechts in 5 van de 16 deelstaten is de FDP in het parlement vertegenwoordigd. ,,Een partij-van-vijf-procent [de kiesdrempel, red.] drinkt sekt, een partij voor het hele volk drinkt ook bier uit een flesje'', aldus Westerwelle.

Opvolger van Westerwelle als partijsecretaris is Cornelia Pieper. Als Oost-Duitse vrouw moet zij twee kiezersgroepen aanspreken die de FDP lang heeft verwaarloosd. De links-liberale Sabine Leutheusser-Schnarrenberger – in delen van de partij omstreden – werd met hulp van Westerwelle in het partijpresidium gekozen. De jonge Berlijnse ondernemer Martin Matz (35), nieuwkomer in het presidium, moet het FDP-imago van jeugdig en dynamisch versterken.

Toch is het vooral Jürgen Möllemann, die de weg heeft geplaveid voor de aflossing van de wacht bij de FDP. De populistische partijleider uit Noordrijn-Westfalen, bekend als parachutespringer, heeft de afgelopen maanden een ware veldtocht tegen de `Gerhardt-FDP' gevoerd. Uiteraard met de bedoeling de partij zover te krijgen, dat een kanselierskandidaat voor de verkiezingen in 2002 naar voren zou worden geschoven en wie kon dat anders zijn dan Möllemann zelf. Maar daartoe liet het FDP-congres zich gisteren niet verleiden. Ook was het Möllemann, die het doel formuleerde met de FDP naar 18 procent van de stemmen te streven.

Westerwelle koos ervoor zijn rivaal te omarmen. Met de `Strategie 18' heeft Möllemann partijgeschiedenis geschreven, zei Westerwelle en riep de zaal toe: ,,We willen de 18 procent halen, we kunnen het halen en we zullen het halen.''

Westerwelle zal Möllemann, tevens vice-voorzitter, nog hard nodig hebben om het plan de FDP tot derde partij te maken te realiseren. Dat doel is ambitieus maar niet onhaalbaar. Bij de Groenen lopen de kiezers weg. Zelfs de liberale economische vleugel van de Groenen staat onder zware druk en jongeren keren de partij massaal de rug toe.

Westerwelle is het als secretaris wel gelukt de FDP aantrekkelijk te maken voor jongeren. Bijna de helft van alle nieuwe leden was vorig jaar jonger dan 45. Geen wonder dat minister van Buitenlandse Zaken Joschka Fischer (de Groenen) de FDP gisteren tot belangrijkste tegenstander uitriep bij de verkiezingen. Met thema's als beter onderwijs, verkeersmobiliteit en sociale economie bewijst de nieuwe FDP-leider een neus te hebben voor wat de Duitsers bezighoudt. Een FDP naar het model-Westerwelle kan de Groenen heel wel van de troon stoten als coalitiepartner van de SPD.