`Burger wil weer geborgenheid'

De trend naar grotere individuele vrijheid en emancipatie is voorbij. Dat is de belangrijkste conclusie van een onderzoek dat het Amsterdamse onderzoeksbureau Motivaction in opdracht van het Nationaal Comité 4 en 5 mei heeft verricht.

Volgens Motivaction blijkt uit onderzoek dat sinds 1997 is gedaan onder achtduizend Nederlanders, dat een meerderheid van de Nederlandse bevolking de gevolgen van de steeds verdergaande individualisering schadelijk acht voor de maatschappij. In plaats van individuele vrijheid en zelfontplooiing zijn waarden als sociale cohesie, huiselijkheid en geborgenheid in opmars. ,,Dit is het eerste jaar dat we statistisch verantwoorde uitspraken kunnen doen over ontwikkelingen op lange termijn'', zegt onderzoeker Martijn Lampert. ,,De resultaten tonen aan dat er sprake is van een kentering in het sociale klimaat.''

Motivaction onderscheidt zeven `trends' die de afgelopen vier jaar het sociale klimaat zijn gaan bepalen: angst voor het verlies aan sociale binding, nostalgie naar huiselijkheid, opkomend escapisme, toenemde stress, een afnemende identificatie met het werk, het afnemend belang van materieel en prestige en een afnemend belang van economische status. Vooral de eerste trend omschrijft het onderzoeksbureau als erg belangrijk: ,,In brede lagen van de bevolking leeft het gevoel dat de maatschappij ten onder dreigt te gaan aan de voortschrijdende individualisering.''

Het onderzoeksbureau constateert een toenemende ,,roep om autoriteit, strengere wetten en regelgeving.''

Tegelijkertijd zijn mensen eerder bereid zich sociaal te engageren. Grootste `aanjager' van het groeiende onbehagen over de individualistische maatschappij is het ongenoegen van werkende tweeverdienders met kinderen, zegt onderzoeker Lampert. ,,Zij hebben steeds meer last van stress, bijvoorbeeld door het gebrek aan kinderopvang.''