Veel minder muziek in Beurs Berlage

Het Nederlands Philharmonisch Orkest kan door bezuinigingen geen concerten meer organiseren in de Beurs van Berlage. De publieke functie van de Amsterdamse concertzaal komt hierdoor in gevaar.

De subsidievermindering van anderhalf miljoen gulden per jaar, die staatssecretaris Van der Ploeg (OCW) wil doorvoeren, heeft tot gevolg dat het NedPho de onrendabelste activiteiten moet opgeven. Daarbij zijn 25 concerten in de Beurs van Berlage van het eigen Nederlands Kamerorkest, dat daarmee de helft van zijn optredens ziet wegvallen. Verder vinden dit seizoen nog zo'n vijftig andere concerten plaats in de twee relatief kleine zalen in de Beurs, die het orkest ook gebruikt als repetitieruimten.

De twee concertzalen zullen voortaan wel aan anderen worden verhuurd voor concerten en andere activiteiten. De gemeente Amsterdam, die graag culturele activiteiten in de Beurs ziet, heeft een subsidieaanvraag van het orkest daarvoor van drie ton afgewezen.

Volgens interim-directeur Stijn Schoonderwoerd is het opgeven van de concerten in de Beurs een van de artistieke offers, die chef-dirigent Hartmut Haenchen niet wil brengen, terwijl hij in vijftien jaar nooit een structurele subsidieverhoging heeft gezien. De sterkte van het orkest wordt met dertien musici ingekrompen. Het Nederlands Philharmonisch Orkest betreurt die offers, maar meent in afgeslankte vorm wel artistiek verantwoord door te kunnen gaan. Het orkest zal zich nog wel tot de Tweede Kamer wenden, maar acht het niet realistisch dat die Van der Ploeg tot andere gedachten zal dwingen.

Voor het NedPho blijft na de adviezen van de Raad voor Cultuur en de commissie-Hierck het belangrijkste dat nu eindelijk een salarisverbetering van tien procent wordt doorgevoerd en dat de pluriforme functies van het orkest blijven bestaan: operabegeleiding, symfonische concerten en kamerorkestconcerten. Van de symfonische concerten blijft 95 procent over. Met Haenchen heeft het orkest geen conflict en hij blijft na de zomer van 2002 wel aan het orkest verbonden als gastdirigent. Het is de bedoeling om de Mahlercyclus af te maken en in het komende seizoen dirigeert hij het orkest in drie operaproducties.

Hans Hierck, de voorzitter van de commissie-Hierck, zegt ,,redelijk tevreden'' te zijn over de voorstellen van staatssecretaris Van der Ploeg, hoewel hij niet alle adviezen van de commissie overnam. Zo krimpt Van der Ploeg het Muziekcentrum van de Omroep (MCO) niet in met 72 arbeidsplaatsen. ,,Van een advies kan worden afgeweken en wat wij voorstelden was ook wel heel veel in één keer. Dat er nu een integratie komt van de artistieke leiding van het MCO en Radio 4 is al heel wat. Maar het MCO blijft een oneigenlijke concurrent voor de reguliere orkesten. Dat probleem is niet opgelost en die discussie zal in de toekomst weer opkomen.''

Dat het Nederlands Philharmonisch Orkest, dat de helft minder subsidie hoeft in te leveren, ook tien procent meer salaris krijgt, vindt Hierck leuk voor het orkest. ,,Maar dat is een beslissing van Van der Ploeg, over salarissen mochten wij niet adviseren.''