De winnaars

Geen spoor van twijfel onder de acht juryleden: Andere Tijden, het programma over geschiedenis in de actualiteit, was ieders favoriet voor de Nipkow-schijf van de televisiekritiek. Daarom heeft het gewonnen. Na drie kwartier praten en dubben over zo'n twintig alternatieven opperde een jurylid schuin tegenover mij plotseling of Andere Tijden niet moest winnen. Iedereen was het ermee eens. Er hoefde niet eens over gediscussieerd of gestemd te worden. Ik was blij verrast toen bleek dat de andere zeven met dezelfde verborgen agenda naar het overleg waren gekomen. Twee jaar geleden gebeurde dat ook met Oud Geld.

Andere Tijden heeft zich in ruim een jaar tijd onmisbaar gemaakt. Prachtige historische filmpjes worden opgedoken uit archieven en zetten de actualiteit in een ander licht. Geredigeerd door Ad van Liempt en met de goed gebekte tekst van presentator Hans Goedkoop. De huppelsprong van Beatrix bij de verloving met Claus, het grondige tweeluik over het verleden van Jorge Zorreguieta in Argentijnse context waren hoogtepunten.

Voor de Nipkow-schijf kruipen vale tv-recensenten van kranten en bladen knipperend met de ogen uit hun holen om een prijs toe te kennen aan wat zij dat jaar het beste vonden. Het jaarlijkse uitstapje. Geen vrouw te bekennen dit jaar. Zijn die niet zo gek te krijgen om al hun tijd aan tv te verdoen?

Commerciële televisie kwam nauwelijks aan bod en dat is begrijpelijk. Die programma's moeten rendement maken en de beste zouden in aanmerking komen voor een publieksprijs. Publieke televisie blijft de standaard voor kwaliteit en dat is ook de bedoeling van al dat omroepgeld. Ik zag wel originele commerciële programma's de afgelopen twaalf maanden, The Hunt van Veronica bijvoorbeeld. Ik ben ook elke avond nieuwsgierig naar BVD dat als enig commercieel programma op de groslijst stond. Maar een Nipkow voor de heren? Daar was weinig animo voor.

Crazy, de film van Heddy Honigmann over Nederlandse veteranen van VN-vredesmissies en hun met muziek uit die tijd geassocieerde herinneringen, stond bij de laatste zes kandidaten. Volgens mij zou Honigmann dan een prijs moeten krijgen voor haar indrukwekkende oeuvre. Barend & Witteman kwam ter sprake, want die sterke combinatie van redactie en presentatoren werkt nog steeds. Juist deze maand mis ik de alertheid van B&W nu het voor de afwisseling slechts achtergrondinterviews met deskundigen brengt en geen actualiteit. Het is meteen ingezakt. Aardig maar niet zo onmisbaar als anders. Van dat soort praatprogramma's gaan er duizend in een dozijn. Ik had maandag liever interessante gasten nieuws zien maken over de spoorcatastrofe in Amsterdam. Het journalistieke Zembla en Single luck, over bands met eenmalig een hit, kregen bijval maar geen prijs. De gesubsidieerde Telefilm-reeks verdiende een eervolle vermelding met mooie films als Uitgesloten, Roos en Rana, Ochtendzwemmers.

Over de prijs voor radio, de zilveren Reiss-microfoon, heb ik niet meegestemd. Na al die tv kom ik niet aan radio toe. Dat is een professie apart maar er zijn weinig critici te vinden. Hoe dat komt? Radio is een minder indringend medium en begeleidt werken, autorijden, strijken, koken, de krant lezen. Mensen blijven er niet voor thuis. Bij televisie gebeurt dat overigens ook steeds minder. Televisie gaat ook vaker als behang fungeren met al die reclames en concurrentie van internet, video, dvd. Radio is de wereld van jingles, formats, doelgroepen, verhandelde frequenties. Helaas is er geen zilveren schandpaal, want dan zou ik radio 4 nemen, waar ondanks alle protesten te vaak pratende stemmen klinken in plaats van violen. Waarom kunnen die stemmen niet oprotten naar 747 AM? Hopeloos.

KRO's Theater van het Sentiment, met muzikale herinneringen, wint de Reiss en een eervolle vermelding kreeg Tim Overdiek voor zijn originele reportages over de Amerikaanse verkiezingen. Daar had ik luisteraars al eerder enthousiast over horen praten. Zelf ken ik hem alleen van zijn goede werk voor krant en tv.