Zwijgzame advocaat

Je zou niet verwachten dat Joost Italianer vuur spuwt. Hij ziet er uit als een Engelse ambtenaar uit 'Yes minister', is spaarzaam met woorden en bepaald niet extravert. Maar op het afscheidsfeest van het advocatenkantoor van Willem van Manen verraste hij plotseling alle gasten. Hij ging op afstand staan en daar, uit de mond van Joost Italianer, vlogen metershoge vlammen de lucht in. Jarenlang speelde hij ook piano in een jazzcombo. Van Manen, die hem drie jaar begeleidde als stagiair: ,,Hij is iemand met onvermoede talenten.''

Italianer zal de komende maanden een beroep moeten doen op al zijn talenten als hij de meest high profile zaak in zijn carrière tot een goed einde wil brengen: hij staat Cor Boonstra bij in zijn voorkenniszaak. Voor zijn adviezen moet Boonstra zo'n 700 gulden per uur betalen, want Italianer is een van de weinige specialisten in het financieel strafrecht. Dat specialisme ontwikkelde hij bij Nauta Dutilh, waar hij tien jaar geleden op relatief jonge leeftijd (33) compagnon werd. In deze krant betuigde hij vorig jaar zijn loyaliteit aan het kantoor met de woorden: ,,Voor een paar ton per jaar ga ik niet weg.''

Italianer staat te boek als een degelijke advocaat, maar het voortouw in een juridische discussie zal hij zelden nemen. Hij is een veelgevraagd spreker op congressen, maar beperkt zijn bijdragen meestal tot een droge verhandeling over de opbouw van bijvoorbeeld de voorwetenschapswetgeving. Toch trekt hij soms de aandacht. Zoals vorig jaar augustus toen hij een kritische beschouwing in Jurisprudentie Onderneming & Recht schreef over een uitspraak van het gerechtshof. Dat vond dat Philipsbestuurder A. van der Poel vanwege een voorkenniszaak niet vervolgd hoefde te worden. Italianer concludeerde dat het oordeel van het hof ,,niet overtuigt''.

Italianer treedt nooit in de publiciteit. En over zijn cliënten laat hij geen woord los. Als onderdeel van een machtig financieel netwerk is dat onvermijdelijk. Hij zit in het Nauta-team dat zowel ABN Amro als De Nederlandsche Bank als huisadvocaat bedient. Een opmerkelijke combinatie: Italianer is nauw betrokken bij zowel de toezichthouder als de grootste onder toezicht staande bankinstelling in Nederland.

Sommige vakgenoten vinden dat hij te dicht op de huid van zijn cliënten kruipt. Tijdens het gerechtelijk vooronderzoek in de fraudezaak bij het `diamantfiliaal' van ABN Amro leidde dat tot felle discussies omdat de Nauta-advocaten, volgens de raadslieden van de vier verdachten, de getuigen te veel zouden beïnvloeden. ,,Het lijkt wel of Italianer niet meer het onderscheid kan maken tussen professioneel bijstand verlenen en zelf een kloon van je cliënt worden'', zegt Victor Koppe, zelf oud-Nauta advocaat. En Piet Doedens noemde vorige week ABN Amro-topman Rijkman Groenink, die in zijn getuigenis voor de rechtbank werd bijgestaan door Italianer zelf, smalend ,,een gedresseerde opgepoetste getuige''.

Volgens zijn compagnon Arjen Tillema kan Italianer juist goed afstand nemen. Mede daarom heeft hij het zo ver geschopt. ,,Hij relativeert zijn werk en heeft gevoel voor humor. Thuis bij zijn gezin vergeet hij zijn werk gewoon.'' En zijn oud-patroon Van Manen prijst Italianers vermogen om zich in te houden. ,,Je kunt niet aan hem zien wat hij vindt. Hij zegt uitsluitend het hoognodige. De meeste advocaten spreken veel te veel daar ergeren rechter en cliënt zich alleen maar aan.''

    • Frederiek Weeda
    • Joost Oranje