De verijdeling van een megafusie in de muziek

De Duits-Britse fusie tussen de muziekgiganten BMG en EMI is afgeketst op de Europese kartelbewakers. De Rolling Stones moeten zonder Candy Dulfer verder.

Ze wilden de grootste muziekuitgeverij ter wereld worden met sterren als de Spice Girls, the Rolling Stones en Santana. Nu staan het Britse EMI en het Duitse Bertelsmann er weer alleen voor. Gisteren maakten beide ondernemingen bekend dat ze hun voorgenomen fusie afblazen. De Europese en Amerikaanse kartelbureaus dwarsboomden het plan, omdat zij een muziekmonopolie vreesden.

De gang van zaken is een tegenslag voor zowel Bertelsmann als EMI. Bertelsmann, de grootste Duitse uitgever en het derde mediabedrijf ter wereld. Haar dochter BMG (Bertelsmann Music Group) bezit 200 platenlabels in 54 landen. BMG is de vierde aanbieder op de wereldmuziekmarkt met een omzet van negen miljard gulden.

Met 70 labels in 45 landen is EMI de grootste muziekuitgever van Engeland en de derde ter wereld. In 2000 bedroeg de omzet ruim 8 miljard gulden. Wereldwijd gaat in de muzieksector ruim 65 miljard gulden om. Marktleider Universal beschikt over een aandeel van 21,2 procent. Sony Music heeft 17,7 procent, EMI 13,2 en BMG 12,5 procent.

BMG is eigenaar van labels als Arista Records, RCA en Ariola, dat in Hilversum studios bezit. Annie Lenox, Candy Dulfer en Anouk staan onder contract bij Bertelsmann. EMI op zijn beurt heeft Virgin, Parlaphone en Blue Note in zijn bezit. Musici als Robbie Williams, Mariah Carey, Janet Jackson en Herbert von Karajan, de overleden legendarische dirigent van het Berliner Philharmoniker orkest verdienen miljoenen voor EMI. Indien beide bedrijven waren gefuseerd, hadden ze een kwart van de wereldmarkt beheerd, en een derde van de Duitse muziekmarkt.

Vijf maanden lang, sinds begin november 2000, werkten de Britse en de Duitse onderneming intensief aan de voorbereidingen voor een fusie. Nu zijn zij terug bij af. Vooral EMI oogt aangeslagen. Eerder had de muziekuitgeverij een maandenlange vergeefse strijd met de Europese Commissie gevoerd om te fuseren met het Amerikaanse Warner Music, de vijfde muziekuitgeverij ter wereld. Warner heeft een marktaandeel van 11,1 procent. Inmiddels is het opgegaan in AOL Time/Warner.

De voorgenomen samenwerking met BMG van Bertelsmann ketste af op het Europese kartelbureau. Volgens de Duitse pers eiste Brussel, dat de muziekuitgevers een aantal labels zouden afstoten. Voor EMI betekende dit dat het afstand zou moeten nemen het lucratieve Virgin, dat werd opgericht door multi-miljonair Richard Branson. Zowel de Stones, David Bowie als de Spice Girls staan bij Virgin onder contract. De Britse aandeelhouders van EMI vonden een verlies van Virgin onaanvaardbaar. Daarop brak bestuursvoorzitter Eric Nicoli de onderhandelingen met Bertelsmann af.

De reacties bij Bertelsmann klinken gematigd. ,,Wij zijn niet bedroefd, heette het in het Noord-Duitse Gütersloh waar het mediabedrijf is gevestigd. Weliswaar is de droom van bestuursvoorzitter Thomas Middelhoff voorlopig voorbij om wereldleider te worden. Maar een verkoop van de Bertelsmann Music Group, waarover vorig jaar nog werd gespeculeerd, lijkt vooralsnog uitgesloten.

Ook al heeft de concernstrategie om naar de beurs te gaan een gevoelige deuk opgelopen, er bestaat geen reden tot paniek, concludeerde het dagblad Die Welt. De oorlogskas van Bertelsmann is goed gevuld met miljarden marken. Daar kan meer bijkomen als de verkoop van de aandelen Lycos-Europe wordt gerealiseerd. Bovendien zijn er genoeg spelers over, waarmee Bertelsmann zaken kan doen.